{"id":3924,"date":"2023-12-29T06:27:21","date_gmt":"2023-12-29T02:27:21","guid":{"rendered":"https:\/\/yurd.info.az\/?p=3924"},"modified":"2023-12-29T06:27:21","modified_gmt":"2023-12-29T02:27:21","slug":"gork%c9%99mli-turkoloq-v%c9%99-taninmis-dilci-alim-meded-cobanov-v%c9%99fat-edib-zim-az","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yurd.info.az\/?p=3924","title":{"rendered":"G\u00f6rk\u0259mli t\u00fcrkoloq v\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-alim M\u018fD\u018fD \u00c7OBANOV v\u0259fat edib \u00bb Z\u0130M.Az"},"content":{"rendered":"<p> [ad_1]<br \/>\n<\/p>\n<div><!--dle_image_begin:http:\/\/zim.az\/uploads\/posts\/2023-06\/1685743507_meded-cobanov-80b.jpg|left--><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/zim.az\/uploads\/posts\/2023-06\/1685743507_meded-cobanov-80b.jpg\" style=\"float:left;\" alt=\"G\u00f6rk\u0259mli t\u00fcrkoloq v\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-alim M\u018fD\u018fD \u00c7OBANOV v\u0259fat edib\" title=\"G\u00f6rk\u0259mli t\u00fcrkoloq v\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-alim M\u018fD\u018fD \u00c7OBANOV v\u0259fat edib\"\/><!--dle_image_end-->  <b> ALLAH R\u018fHM\u018fT EL\u018fS\u0130N&#8230;<\/b><\/p>\n<p>G\u00f6rk\u0259mli t\u00fcrkoloq v\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-alim M\u0259d\u0259d \u00c7obanov v\u0259fat edib<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan elmin\u0259, t\u0259hsilin\u0259 v\u0259 ictimaiyy\u0259tin\u0259 a\u011f\u0131r itki \u00fcz vermi\u015fdir.<br \/>Az\u0259rbaycan elminin tan\u0131nm\u0131\u015f simalar\u0131ndan olan g\u00f6rk\u0259mli t\u00fcrkoloq, tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i, istedadl\u0131 \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas, m\u0259\u015fhur qorqud\u015f\u00fcnas, onomastika\u015f\u00fcnas v\u0259 toponomist alim, bacar\u0131ql\u0131 t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131, z\u0259hm\u0259tke\u015f t\u0259dqiqat\u00e7\u0131, \u0259m\u0259kdar elm xadimi, d\u0259y\u0259rli ziyal\u0131, t\u0259cr\u00fcb\u0259li pedaqoq, \u0259sl m\u00fc\u0259llim, v\u0259t\u0259n-p\u0259rv\u0259r, yurdsev\u0259r, z\u0259hm\u0259tke\u015f v\u0259 xeyirxah insan, g\u00f6z\u0259l ail\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131, sevimli el a\u011fsaqqal\u0131, f\u0259al ic-timai xadim, T\u00fcrk dili Kurumunun \u00fczv\u00fc, Nyu-York Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n akademiki, Prezident t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fcs\u00fc, filologiya elml\u0259ri doktoru, professor M\u0259d\u0259d Namaz o\u011flu \u00c7obanov 2023-c\u00fc il iyunun 2-d\u0259 86 ya\u015f\u0131nda Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 d\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fmi\u015fdir.<\/p>\n<p>1937-ci il aprelin 11-d\u0259 q\u0259dim Bor\u00e7al\u0131 mahal\u0131nda, indiki G\u00fcrc\u00fcstan\u0131n Bolnisi rayonundak\u0131 Darbaz k\u0259ndind\u0259 d\u00fcnyaya g\u0259lmi\u015f M\u0259d\u0259d Namaz o\u011flu, ilk t\u0259hsilini d\u0259, 1944-1955-ci ill\u0259rd\u0259 el\u0259 do\u011fma k\u0259ndind\u0259ki orta m\u0259kt\u0259bd\u0259 alm\u0131\u015fd\u0131r. <br \/>1955-c\u0131 ild\u0259 A.S.Pu\u015fkin ad\u0131na Tbilisi D\u00f6vl\u0259t Pedaqoji \u0130nstitunun filologiya fak\u00fclt\u0259sin\u0259 q\u0259bul olmu\u015f, 1960-c\u0131 ild\u0259 h\u0259min fak\u00fclt\u0259ni m\u00fcv\u0259ff\u0259qiyy\u0259tl\u0259 bitirmi\u015f v\u0259 do\u011fma k\u0259ndind\u0259ki m\u0259kt\u0259bd\u0259 pedaqoji f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flam\u0131\u015fd\u0131r. Bir il m\u00fc\u0259llim i\u015fl\u0259dikd\u0259n sonra \u0259sg\u0259ri xidm\u0259t\u0259 yollanm\u0131\u015fd\u0131r. \u018fsg\u0259ri xidm\u0259t borcunu \u015f\u0259r\u0259fl\u0259 yerin\u0259 yetir\u0259n M\u0259d\u0259d \u00c7obanov 6 ay sonra t\u0259hsilini davam etdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Zabitl\u0259r m\u0259kt\u0259bin\u0259 g\u00f6nd\u0259rilmi\u015fdir. O, burada da t\u0259hsilini u\u011furla ba\u015fa vurmu\u015f, leytenant r\u00fctb\u0259sin\u0259 layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fcr. H\u0259rbi xidm\u0259tini l\u0259yaq\u0259tl\u0259 ba\u015fa vuraraq, zabit kimi ehtiyata burax\u0131ld\u0131qdan v\u0259 bir il Bolnisi rayon komsomol komit\u0259sind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fd\u0131qdan sonra, M\u0259d\u0259d \u00c7obanov ir\u0259li v\u0259zif\u0259y\u0259 \u00e7\u0259kilmi\u015f, Bolnisi rayon partiya komit\u0259sin\u0259 t\u0259limat\u00e7\u0131 t\u0259yin olunmu\u015fdur. O, burada \u0259m\u0259k f\u0259aliyy\u0259tini davam etdirm\u0259kl\u0259 b\u0259rab\u0259r, h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n \u0130.N\u0259simi ad\u0131na Dil\u00e7ilik \u0130nstitutunun aspiranturas\u0131nda qiyabi t\u0259hsil alm\u0131\u015fd\u0131r. <\/p>\n<p>G\u0259nc ya\u015flar\u0131ndan Az\u0259rbaycan dilin\u0259, \u0259d\u0259biyyat\u0131na, m\u0259d\u0259niyy\u0259tin\u0259, do\u011fma ata yurduna, elin\u0259, obas\u0131na olan sonsuz sevgi v\u0259 m\u0259h\u0259bb\u0259ti M\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llimin elmi m\u00f6vzusunda da \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Namiz\u0259dlik dissertasiyas\u0131 m\u00f6vzusunun ad\u0131 &#8211; \u201cBor\u00e7al\u0131 &#8211; Bolnisi rayon \u015fiv\u0259l\u0259rinin leksikas\u0131\u201d olmas\u0131 bunun bariz n\u00fcmun\u0259sidir. <br \/>M\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llim yax\u015f\u0131 bilirdi ki, onun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131, boya-ba\u015fa \u00e7atd\u0131\u011f\u0131 torpaq m\u00fcq\u0259dd\u0259s Az\u0259rbaycan\u0131m\u0131z\u0131n ayr\u0131 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. El\u0259 buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, Bor\u00e7al\u0131 \u015fiv\u0259l\u0259rini, Bor\u00e7al\u0131 ono-mastikas\u0131n\u0131, Bor\u00e7al\u0131 toponiml\u0259rini \u2013 yer-yurd adlar\u0131n\u0131, antroponiml\u0259rini \u2013 \u015f\u0259xs adlar\u0131n\u0131 v\u0259 s. elmi t\u0259dqiqat\u0131n\u0131n daima ana x\u0259tti hesab etmi\u015fdir.<\/p>\n<p>1973-c\u00fc ild\u0259 Da\u015fk\u0259ndd\u0259 \u00d6zb\u0259kistan Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n \u018fd\u0259biyyat \u0130nstitutunda 36 ya\u015fl\u0131 bir g\u0259ncin namiz\u0259dlik dissertasiyas\u0131n\u0131 m\u00fcv\u0259ff\u0259qiyy\u0259tl\u0259 m\u00fcdafi\u0259 etm\u0259si sevindirici hadis\u0259 idi. El\u0259 h\u0259min ild\u0259n M\u0259d\u0259d \u00c7obanov pedaqoji f\u0259aliyy\u0259tini vaxtil\u0259 ali t\u0259hsil ald\u0131\u011f\u0131 A.S.Pu\u015fkin ad\u0131na Tbilisi D\u00f6vl\u0259t Pedaqoji \u0130nstitutunun Az\u0259rbaycan b\u00f6lm\u0259sind\u0259 davam etdirmi\u015f, 1994-c\u00fc il\u0259 kimi orada m\u00fc\u0259llim, dosent, professor, kafedra m\u00fcdiri v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131r. <\/p>\n<p>\u018fsl ziyal\u0131 v\u0259 t\u00fcrk\u00e7\u00fc h\u00f6rm\u0259ti qazanan M\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llim insanlar\u0131n \u00fcr\u0259yin\u0259 t\u0259kc\u0259 elmi f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 deyil, insani keyfiyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 d\u0259 n\u00fcfuz etm\u0259yi bacarm\u0131\u015fd\u0131r. O mehriban, humanist, sad\u0259, t\u0259vaz\u00f6kar xasiyy\u0259ti il\u0259 h\u00f6rm\u0259t qazanaraq, h\u0259mi\u015f\u0259 ham\u0131ya bacard\u0131\u011f\u0131 q\u0259d\u0259r yax\u015f\u0131l\u0131q etm\u0259y\u0259, k\u00f6m\u0259k g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131r. <br \/>\u00c7al\u0131\u015fd\u0131\u011f\u0131 institutda m\u00fc\u0259llim, dosent kimi f\u0259aliyy\u0259t gost\u0259r\u0259n ziyal\u0131m\u0131z, pedaqoji f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 yana\u015f\u0131 daim elmi f\u0259aliyy\u0259tini d\u0259 davam etdirmi\u015f, 1992-ci ilin fevral\u0131nda Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universite-tind\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131\u201d m\u00f6vzusunda doktorluq dissertasiyas\u0131n\u0131 m\u00fcv\u0259f\u0259-qiyy\u0259tl\u0259 m\u00fcdafi\u0259 etmi\u015f v\u0259 el\u0259 h\u0259min ilin oktyabr ay\u0131nda professor se\u00e7ilmi\u015fdir. <\/p>\n<p>1990-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 G\u00fcrc\u00fcstanda m\u00f6vcud olmu\u015f ictimai-siyasi hadis\u0259l\u0259rd\u0259n, soyda\u015flar\u0131m\u0131za qar\u015f\u0131 m\u0259lum t\u0259qib v\u0259 t\u0259zyiql\u0259rd\u0259n sonra, professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov 1994-c\u00fc ild\u0259 Bak\u0131ya k\u00f6\u00e7m\u0259y\u0259 m\u0259cbur olmu\u015f, qalan \u00f6mr\u00fcn\u00fc do\u011fma Az\u0259rbaycan\u0131m\u0131zda elmi-pedaqoji f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 davam etdirmi\u015fdir. <\/p>\n<p>\u018fvv\u0259lc\u0259 Az\u0259rbaycan Futurologiya Universitetind\u0259 prorektor, sonra Az\u0259rbaycan Elitar Universitetind\u0259 rektor, Az\u0259rbaycan Ba\u015f Pedaqoji Kadrlar\u0131n\u0131n \u0130xtisas\u0131n\u0131n Art\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 Yenid\u0259n-haz\u0131rlanmas\u0131 \u0130nstitutunda ali m\u0259kt\u0259b m\u00fc\u0259lliml\u0259ri fak\u00fclt\u0259sinin dekan\u0131, daha sonralar is\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyev ad\u0131na Az\u0259rbaycan Ali H\u0259rbi M\u0259kt\u0259bind\u0259, Ali H\u0259rbi D\u0259niz\u00e7ilik M\u0259kt\u0259bind\u0259 \u201cDill\u0259r\u201d kafedras\u0131n\u0131n m\u00fcdiri v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131r. <br \/>M\u00fcxt\u0259lif ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t Pedaqoji Universitetind\u0259 v\u0259 Az\u0259rbaycan Texniki Universitetind\u0259 d\u0259 d\u0259rs demi\u015f, m\u00fchazir\u0259l\u0259r oxumu\u015fdur.<\/p>\n<p>Professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov 1992-ci ild\u0259 Onomastika \u00fczr\u0259 \u018flaq\u0259l\u0259ndirm\u0259 \u015euras\u0131n\u0131n \u0130dar\u0259 Hey\u0259tinin \u00fczv\u00fc v\u0259 s\u0259drin m\u00fcavini, 1993-c\u00fc ild\u0259 Az\u0259rbaycan Aliml\u0259r \u0130ttifaq\u0131n\u0131n, 2000-ci ild\u0259 T\u00fcrk Dil Kurumunun \u00fczv\u00fc, 2001-ci ild\u0259 Nyu-York Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n h\u0259qiqi \u00fczv\u00fc \u2013 akademiki se\u00e7ilmi\u015fdir. <br \/>O, h\u0259m d\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidenti yan\u0131nda Ali Attestasiya Komissiyas\u0131n\u0131n Ekspert \u015furas\u0131n\u0131n \u00fczv\u00fc, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 \u201cT\u0259hsil\u201d M\u0259rk\u0259zinin Ba\u015f direktoru, bir \u00e7ox q\u0259zet v\u0259 jurnallar\u0131n redaksiya hey\u0259tl\u0259rinin, el\u0259c\u0259 d\u0259, m\u00fcxt\u0259lif m\u00fckafat komissiyalar\u0131n\u0131n r\u0259yas\u0259t he-y\u0259tl\u0259rinin \u00fczv\u00fc olmu\u015fdur.<\/p>\n<p>Y\u00fczl\u0259rl\u0259 m\u00fc\u0259llimin, minl\u0259rl\u0259 m\u00fcxt\u0259lif g\u0259nc kadrlar\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r v\u0259 yurdsev\u0259r zabitl\u0259rin yeti\u015fm\u0259sind\u0259 b\u00f6y\u00fck v\u0259 dan\u0131lmaz \u0259m\u0259yi olan professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov, h\u0259m d\u0259 onlarla g\u0259nc filoloq-alimin u\u011furlar qazanmas\u0131na yard\u0131m etmi\u015f, onlardan bir \u00e7oxunun elmi r\u0259hb\u0259ri, b\u0259zil\u0259rinin opponenti, b\u0259zil\u0259rinin is\u0259 r\u0259y\u00e7i v\u0259 m\u0259sl\u0259h\u0259t\u00e7isi d\u0259 olmu\u015fdur. <br \/>S\u0259ks\u0259nd\u0259n \u00e7ox kitab\u0131n, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, on be\u015f monoqrafiyan\u0131n, ondan \u00e7ox d\u0259rslik v\u0259 d\u0259rs v\u0259saitinin, altm\u0131\u015fdan \u00e7ox elmi \u0259s\u0259rin m\u00fc\u0259llifi olan professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov \u201cAz\u0259r-baycan\u015f\u00fcnasl\u0131\u011f\u0131n \u0259saslar\u0131\u201d, \u201cAz\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131\u201d, \u201cAz\u0259rbaycan onomastikas\u0131\u201d, \u201cBor\u00e7al\u0131 toponiml\u0259ri\u201d, Bor\u00e7al\u0131 \u015fiv\u0259l\u0259rinin leksikas\u0131\u201d, \u201cM\u0259tnin linqvistik t\u0259hlili\u201d. \u201cPedaqoji m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u201d, \u201cT\u00fcrk dill\u0259rinin \u0259d\u0259bi birliyin\u0259 do\u011fru\u201d, \u201cD\u0259d\u0259 Qorqud &#8211; Q\u0259hr\u0259manl\u0131q dastan\u0131\u201d, \u201c\u018fd\u0259bi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259r\u201d,\u201d Dil\u00e7ilik m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri\u201d v\u0259 s. kimi bir-birind\u0259n d\u0259y\u0259rli \u0259s\u0259rl\u0259rini g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rimiz \u00fc\u00e7\u00fcn yadigar qoymu\u015fdur. <\/p>\n<p>Professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun m\u0259hz ilk d\u0259f\u0259 akademik elmi t\u0259dqiqata c\u0259lb ed\u0259r\u0259k doktorluq dissertasiyas\u0131 kimi m\u00fcdafi\u0131 etdiyi \u201cAz\u0259rbaycan \u015f\u0259xs adlar\u0131 &#8211; Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131\u201d m\u00f6vzusundak\u0131 t\u0259dqiqat \u0259s\u0259ri m\u00fcxt\u0259lif ill\u0259rd\u0259 v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 8 d\u0259f\u0259 (1981-ci ild\u0259 Bak\u0131da, \u201cMaarif\u201d n\u0259\u015friyyat\u0131nda, 1983-c\u00fc ild\u0259 Tbilisinin &#8220;Qanatleba&#8221; n\u0259\u015friyyat\u0131nda, 1998-ci ild\u0259 Bak\u0131n\u0131n &#8220;Maarif n\u0259\u015friyyat\u0131&#8221;nda, 1993-c\u00fc ild\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan ki\u015fi adlar\u0131\u201d ad\u0131 il\u0259 T\u00fcrkiy\u0259nin \u018frzurum \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, 1997-c\u00fc ild\u0259 \u0130zmird\u0259 v\u0259 Ankarada, 1998-ci ild\u0259 Bak\u0131da  \u201cMaarif\u201d n\u0259\u015friyyat\u0131nda (332 s\u0259h. &#8211; rus dilind\u0259), 2017-ci ild\u0259 Bak\u0131da &#8220;Bor\u00e7al\u0131&#8221; n\u0259\u015friyyat\u0131nda (524 s\u0259h.)) \u00e7ap olunmu\u015fdur. (Kitab\u0131n elmi redaktoru: Az\u0259rb.EA-n\u0131n m\u00fcxbir \u00fczv\u00fc, professor A.M.Qurbanov, Ray\u00e7i: filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Q.\u015e.Kaz\u0131movdur).<br \/>\u018fvv\u0259lc\u0259 ali m\u0259kt\u0259bl\u0259rin filologiya fak\u00fclt\u0259l\u0259rinin t\u0259dris plan\u0131nda n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f &#8220;Dil\u00e7ilikd\u0259n x\u00fcsusi kurs&#8221; proqram\u0131 \u0259sas\u0131nda haz\u0131rlanm\u0131\u015f v\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 T\u0259hsil Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n d\u0259rs v\u0259saiti kimi t\u0259sdiq olunmu\u015f bu \u0259s\u0259r, sonra b\u00f6y\u00fck bir monoqrafiyaya \u00e7evrilmi\u015fdir. Kitabda onomastika haqq\u0131nda \u00fcmumi m\u0259lumat, antroponimika v\u0259 onun t\u0259dqiqat obyekti, Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyind\u0259 antroponimiyan\u0131n t\u0259dqiqi tarixi, antroponiml\u0259rin inki\u015faf\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri, ad v\u0259 ad sistemi, familiya, t\u0259x\u0259ll\u00fcs, l\u0259q\u0259b, adlar\u0131n \u0259sas\u0131 v\u01dd semantikas\u0131, antroponomik hadis\u0259l\u0259r &#8211; m\u00fc\u015ft\u0259r\u0259k adlar, adqoyma \u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri, adlar\u0131n qurulu\u015fu v\u0259 m\u0259n\u015f\u0259yi, poetik antroponimiya v\u0259 s. h\u0259rt\u0259r\u0259fli t\u0259hlil olunmu\u015fdur. Kitabdan ali m\u0259kt\u0259bl\u0259rin filologiya fak\u00fclt\u0259l\u0259rinin t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259ri il\u0259 yana\u015f\u0131 orta ixtisas v\u0259 \u00fcmumt\u0259hsil m\u0259kt\u0259bl\u0259rinin Az\u0259rbaycan dili v\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131 m\u00fc\u0259lliml\u0259ri istifad\u0259 edirl\u0259r.<\/p>\n<p>Professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun geni\u015f oxucu k\u00fctl\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f kitablar\u0131ndan biri d\u0259 Kitabi-D\u0259d\u0259 Qorqudun 1300 illik yubileyin\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f \u201cQ\u0259hr\u0259manl\u0131q dastan\u0131\u201d-d\u0131r. (Kitab\u0131n elmi redaktorlar\u0131 &#8211; Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 D\u00f6vl\u0259t Televiziya v\u0259 Radio Verili\u015fl\u0259ri \u015eirk\u0259tinin sabiq s\u0259dri, Mill\u0259t v\u0259kili, filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Nizami Xudiyev v\u0259 Az\u0259rbaycanda Atat\u00fcrk M\u0259rk\u0259zinin r\u0259hb\u0259ri, Mill\u0259t v\u0259kili, akademik Nizami C\u0259f\u0259rov, r\u01ddy\u00e7il\u0259ri is\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Milli M\u0259clisinin M\u0259tbuat xidm\u0259tinin sabiq r\u0259hb\u0259ri, filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Aq\u015fin Babayev v\u0259 ADPU-nun folklor laboratoriyas\u0131n\u0131n sabiq m\u00fcdiri, filologiya elml\u0259ri doktoru, professor M\u00fcrs\u0259l H\u0259kimov olmu\u015fdur).<br \/>Monoqrafiyan\u0131n birinci hiss\u0259sind\u0259 &#8220;Kitabi-D\u0259d\u0259 Qorqud&#8221; dastan\u0131n\u0131n yaranmas\u0131 tarixin\u0259 dair m\u00fclahiz\u0259l\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131, Qal\u0131n O\u011fuz elinin d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik \u0259n\u0259n\u0259l\u0259ri, onun divan\u0131 v\u0259 m\u00fc\u015favirliyi, d\u00f6vl\u0259t atributlar\u0131, h\u0259rbi mar\u015flar\u0131, h\u0259rb s\u0259n\u0259ti v\u0259 d\u00f6y\u00fc\u015f taktikas\u0131, x\u0259fiyy\u0259\u00e7ilik v\u0259 ya casusluq t\u0259cr\u00fcb\u0259si v\u0259 s. &#8220;Kitabi D\u0259d\u0259m Qorqud ala lisani taifeyi O\u011fuzan&#8221; dastan\u0131n\u0131n m\u0259tnl\u0259ri \u0259sas\u0131nda t\u0259hlil olunmu\u015fdur. Monoqrafiyan\u0131n &#8220;Bor\u00e7al\u0131da D\u0259d\u0259 Qorqud izl\u0259ri&#8221; adlanan ikinci hiss\u0259sind\u0259 is\u0259 Bor\u00e7al\u0131da ulu babalar\u0131m\u0131z\u0131n m\u0259skunla\u015fmas\u0131 tarixi, D\u0259d\u0259 Qorqud izl\u0259ri, D\u0259d\u0259 Qorqud d\u00fcnyas\u0131 il\u0259 s\u0259sl\u0259\u015f\u0259n hadis\u0259l\u0259r g\u00fcrc\u00fc m\u0259nb\u0259l\u0259ri v\u0259 Bor\u00e7al\u0131n\u0131n q\u0259dim toponiml\u0259ri \u0259sas\u0131nda geni\u015f \u015f\u0259kild\u0259 i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc hiss\u0259d\u0259 &#8220;Kitabi-D\u0259d\u0259 Qorqud&#8221; \u015f\u0259c\u0259r\u0259l\u0259ri&#8221; v\u0259 d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc hiss\u0259d\u0259 &#8220;D\u0259d\u0259-Qorqud&#8221;da \u015f\u0259xs adlar\u0131&#8221;n\u0131n l\u00fc\u011f\u0259ti verilmi\u015fdir. Monoqrafiyadan &#8220;Kitabi D\u0259d\u0259m Qorqud ala lisani taifeyi O\u011fuzan&#8221; dastan\u0131 il\u0259 maraqlanan tarix\u00e7il\u0259r, filoloqlar, h\u00fcquq\u015f\u00fcnaslar, h\u0259rb\u00e7il\u0259r, t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259r faydalan\u0131rlar.<\/p>\n<p>Professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun \u201cG\u00f6rk\u0259mli strategiya\u00e7\u0131\u201d kitab\u0131 is\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n \u00fcmummi lideri, ulu \u00f6nd\u0259r Heyd\u0259r \u018fliyev\u0259 h\u0259sr olunub.<br \/>Onlarla Beyn\u0259lxalq qurultaylarda, elmi-n\u0259z\u0259ri konfranslarda, elmi-praktik seminarlarda, sessiya v\u0259 simpoziumlarda maraql\u0131 m\u0259ruz\u0259l\u0259rl\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259n professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun \u00e7oxlu sayda m\u0259qal\u0259l\u0259ri v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif m\u00f6vzulu kitablar\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n, monoqrafiyalar\u0131, d\u0259rslik v\u0259 d\u0259rs v\u0259saitl\u0259ri,  Az\u0259rbaycanda, h\u0259m\u00e7inin qarda\u015f T\u00fcrkiy\u0259d\u0259, qon\u015fu Rusiyada, G\u00fcrc\u00fcstanda v\u0259 el\u0259c\u0259 d\u0259 Orta Asiya \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 \u00e7ap olunmu\u015f, g\u00f6rk\u0259mli aliml\u0259r v\u0259 m\u0259\u015fhur elm m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilmi\u015fdir. <\/p>\n<p>Professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun 60, 70, 75, 80 illik yubileyl\u0259ri Bak\u0131da, Tiflisd\u0259, Marneulid\u0259 v\u0259 do\u011fma Darvaz k\u0259ndind\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u0259nt\u0259n\u0259 ili qeyd olunmu\u015f, onun haqq\u0131nda filml\u0259r \u00e7\u0259kilmi\u015f, televiziya v\u0259 radio verili\u015fl\u0259ri haz\u0131rlanm\u0131\u015f, elmi konfranslar v\u0259 elmi sessiya v\u0259 seminarlar ke\u00e7irilmi\u015f, onlarla m\u0259qal\u0259l\u0259r yaz\u0131lm\u0131\u015f v\u0259 kitablar \u00e7ap olunmu\u015fdur. H\u0259min kitablar aras\u0131nda akademik Afad Qurbanovun r\u0259hb\u0259rliyiyi il\u0259 1997-ci ild\u0259 n\u0259\u015fr olunmu\u015f \u201cProfessor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov &#8211; 60\u201d, tan\u0131nm\u0131\u015f yaz\u0131\u00e7\u0131 \u018fli Abbas\u0131n t\u0259rtibat\u0131nda 2007-ci ild\u0259 n\u0259\u015fr olunmu\u015f \u201cProfessor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov &#8211; 70\u201d, Az\u0259rbaycanda Atat\u00fcrk M\u0259rk\u0259zinin r\u0259hb\u0259ri, akademik, mill\u0259t v\u0259kili Nizami C\u0259f\u0259rovun 2012-ci ild\u0259 n\u0259\u015fr olunmu\u015f \u201cZ\u0259hm\u0259tke\u015f alim, tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-t\u00fcrkoloq\u201d (\u201cProfessor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov &#8211; 75\u201d), 2017-ci ild\u0259 \u201c\u0130ki \u00f6lk\u0259 alimi\u201d (\u201cProfessor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov &#8211; 80\u201d), h\u0259m\u00e7inin, \u201cElin v\u0259 elmin a\u011fsaqqal\u0131 (Professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun b\u0259dii obraz\u0131)\u201d v\u0259 s. kitablar\u0131 x\u00fcsusil\u0259 t\u0259qdir\u0259layiqdir. <\/p>\n<p>Professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun m\u0259nal\u0131 h\u0259yat yolundan, ictimai, elmi-pedaqoji, h\u0259m\u00e7inin t\u00fcrk dieloktoloqu, onomatoloqu, antroponimisti, toponomisti, \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas\u0131, qorqud\u015f\u00fcnas\u0131 kimi m\u0259hsuldar f\u0259aliyy\u0259tind\u0259n b\u0259hs olunan h\u0259min kitablarda bir s\u0131ra g\u00f6rk\u0259mli aliml\u0259rin, tan\u0131nm\u0131\u015f mill\u0259t v\u0259kill\u0259rinin, ictimai xadiml\u0259rin, m\u00fc\u0259llim-pedaqoq h\u0259mkarlar\u0131n\u0131n, yetirm\u0259l\u0259rinin \u00fcr\u0259k s\u00f6zl\u0259ri, el\u0259c\u0259 d\u0259, 50 n\u0259f\u0259rd\u0259n \u00e7ox \u015fairin m\u00fcxt\u0259lif ill\u0259rd\u0259 M\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llim\u0259 h\u0259sr etdikl\u0259ri 100-d\u0259n \u00e7ox \u015feirl\u0259ri c\u0259ml\u0259nib.  <br \/>Bir ne\u00e7\u0259 orden, medal, F\u0259xri F\u0259rman v\u0259 m\u00fcxt\u0259lif m\u00fckafatlara layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f g\u00f6rk\u0259mli alim, \u00e7ox h\u00f6rm\u0259tli professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov h\u0259m d\u0259 Prezident t\u0259qa\u00fcd\u00fcn\u0259 layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fcr. <br \/>M\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llim g\u00f6z\u0259l alim oldu\u011fu q\u0259d\u0259r d\u0259, g\u00f6z\u0259l ail\u0259 ba\u015f\u00e7\u0131s\u0131 idi. \u00d6m\u00fcr-g\u00fcn yolda\u015f\u0131, \u0259m\u0259kdar tibb i\u015f\u00e7isi Rima xan\u0131mla birlikd\u0259 \u00f6z\u00fc kimi d\u0259 be\u015f layiqli \u00f6vlad \u2013 be\u015f ziyal\u0131 b\u00f6y\u00fcd\u00fcb boya-ba\u015fa \u00e7atd\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r. Be\u015fi d\u0259 ali t\u0259hsilli v\u0259 ail\u0259lidir. O\u011flu v\u0259 iki q\u0131z\u0131 alimdir&#8230; M\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llim h\u0259m d\u0259 sevimli baba idi: doqquz n\u0259v\u0259si v\u0259 on be\u015f n\u0259tic\u0259si var. N\u0259v\u0259l\u0259rind\u0259n 8-i ali t\u0259hsilli, biri is\u0259 m\u0259kt\u0259blidir.<\/p>\n<p><b>\u018fsl ziyal\u0131, insani keyfiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malik olan g\u00f6rk\u0259mli alim haqq\u0131nda ke\u00e7mi\u015f zamanda dan\u0131\u015fmaq o q\u0259d\u0259r d\u0259 asan olmasa da, qeyd etm\u0259y\u0259 m\u0259cburuq ki, eld\u0259n v\u0259 elmd\u0259n ged\u0259n ziyal\u0131m\u0131z \u2013 El v\u0259 Elm a\u011fsaqqal\u0131, professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanov bundan sonra cism\u0259n aram\u0131zda olmasa da, m\u0259n\u0259n h\u0259mi\u015f\u0259 biziml\u0259 olacaq, onun m\u00fcq\u0259dd\u0259s xatir\u0259si h\u0259r zaman \u0259ziz tutulacaq.<\/b><\/p>\n<p>\u018fminik ki, \u0259xlaqi v\u0259 milli d\u0259y\u0259rl\u0259r\u0259, soyumuza-k\u00f6k\u00fcm\u00fcz\u0259 daima h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015fm\u0131\u015f \u0259b\u0259diya\u015far alimin \u2013 unudulmaz M\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llimin bundan sonra \u0259b\u0259di uyudu\u011fu \u201cD\u0259d\u0259-Qorqud\u201d q\u0259bristanl\u0131-\u011f\u0131ndak\u0131 m\u0259zar\u0131 m\u00fcq\u0259dd\u0259s bir m\u0259kana \u00e7evril\u0259c\u0259k, onun yeti\u015fdirdiyi \u00e7oxsal\u0131 aliml\u0259r, m\u00fc\u0259lliml\u0259r, ziyal\u0131lar h\u0259l\u0259 uzun ill\u0259r onun haqq\u0131nda xo\u015f s\u00f6zl\u0259r s\u00f6yl\u0259y\u0259r\u0259k, onu b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259t v\u0259 sonsuz eh-tiramla yad ed\u0259c\u0259kl\u0259r.<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n elm, t\u0259hsil, \u0259d\u0259biyyat v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259t tarixind\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus yolu, d\u0259stix\u0259tti olan g\u00f6rk\u0259mli alim, Prezident t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fcs\u00fc, Nyu-York Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n akademiki, filologiya elml\u0259ri doktoru, professor M\u0259d\u0259d Namaz o\u011flu \u00c7obanov d\u0259y\u0259rli \u0259s\u0259rl\u0259ri il\u0259 bizl\u0259rd\u0259n sonra da uzun ill\u0259r sevil\u0259c\u0259k v\u0259 onun \u0259ziz xatir\u0259si onu sev\u0259nl\u0259rin q\u0259lbind\u0259 \u0259b\u0259di ya\u015fayacaqd\u0131r.<br \/>Allah r\u0259hm\u0259t el\u0259sin!<\/p>\n<p><!--dle_image_begin:http:\/\/zim.az\/uploads\/posts\/2023-06\/1685743529_meded-cobanov-80a.jpg|right--><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/zim.az\/uploads\/posts\/2023-06\/1685743529_meded-cobanov-80a.jpg\" style=\"float:right;\" alt=\"G\u00f6rk\u0259mli t\u00fcrkoloq v\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-alim M\u018fD\u018fD \u00c7OBANOV v\u0259fat edib\" title=\"G\u00f6rk\u0259mli t\u00fcrkoloq v\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-alim M\u018fD\u018fD \u00c7OBANOV v\u0259fat edib\"\/><!--dle_image_end-->  <i>Qeyd:  <\/i><b>M\u0259rhum 2023-c\u00fc il iyunun 3-d\u0259 T\u018fZ\u018f P\u0130R M\u018fSC\u0130D\u0130nin V\u0130DA M\u018fRAS\u0130M ZALIndan son m\u0259nzil\u0259 yola sal\u0131nacaq. <\/b><\/p>\n<p>&#8220;D\u0259d\u0259 Qorqud&#8221; q\u0259bristanl\u0131\u011f\u0131nda d\u0259fn olunacaq.<\/p>\n<p>M\u018fRHUMun 3-\u00fc &#8211; B\u00d6Y\u00dcK EHSAN M\u018fCL\u0130S\u0130 \u0130YUNUN 5-d\u0259 T\u018fZ\u018f P\u0130R M\u018fSC\u0130D\u0130nin M\u018fRAS\u0130M ZALINDA olacaq.<\/p>\n<p>Allah r\u0259hm\u0259t el\u0259sin&#8230;<br \/>Ruhu \u015fad olsun&#8230;<br \/>M\u0259kan\u0131 c\u0259nn\u0259t olsun&#8230;<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>\u018fziz v\u0259 d\u0259y\u0259rli dostlar!..<\/p>\n<p>Sizl\u0259ri, \u0130yulun 12-d\u0259 s\u0259h\u0259r saat 10-da <br \/>Bak\u0131dak\u0131 &#8220;D\u0259d\u0259 Qorqud&#8221; q\u0259bristanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n giri\u015find\u0259 <br \/>professor M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun q\u0259bir\u00fcst\u00fc abid\u0259si \u00f6n\u00fcnd\u0259 ke\u00e7iril\u0259c\u0259k <br \/>ANIM M\u018fRAS\u0130M\u0130n\u0259 d\u0259v\u0259t edirik. <\/p>\n<p>Alimin \u0259ziz xatir\u0259sini yad etdikd\u0259n sonra ham\u0131l\u0131qla birlikd\u0259 <br \/>40 M\u018fRAS\u0130M\u0130n\u0259 &#8211; Ehsan m\u0259clisin\u0259 yollanaca\u011f\u0131q.<\/p>\n<p>\u018fvv\u0259lc\u0259d\u0259n ham\u0131n\u0131za t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcr edirik&#8230;<br \/>Allahdan arzu edirik ki, can\u0131n\u0131z sa\u011flam, <br \/>\u00f6mr\u00fcn\u00fcz uzun, h\u0259yat\u0131n\u0131z xo\u015fb\u0259xt olsun.<br \/>D\u00fcnyas\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015f\u0259nl\u0259riniz\u0259 is\u0259 Allah r\u0259hm\u0259t el\u0259sin. <br \/>Ruhlar\u0131 \u015fad, m\u0259kanlar\u0131 c\u0259nn\u0259t olsun.<br \/>Amin&#8230;<\/p>\n<p><!--colorstart:#3366FF--><span style=\"color:#3366FF\"><!--\/colorstart--><br \/>ZiM.Az<br \/><!--colorend--><\/span><!--\/colorend--><br \/>.<\/p>\n<p> Mu\u0259llif huquqlar\u0131 qorunur. <\/p>\n<p>    M\u0259lumatdan istifad\u0259 etdikd\u0259 istinad mutl\u0259qdir.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<p><script src=\"http:\/\/connect.facebook.net\/az_AZ\/all.js#xfbml=1\"><\/script><script src=\"http:\/\/connect.facebook.net\/az_AZ\/all.js#xfbml=1\"><\/script><br \/>\n<br \/>[ad_2]<br \/>\n<br \/><a href=\"http:\/\/zim.az\/gurcustan\/6112-grkmli-trkoloq-v-tannm-dili-alim-mdd-obanov-vfat-edib.html\">Source link <\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[ad_1] ALLAH R\u018fHM\u018fT EL\u018fS\u0130N&#8230; G\u00f6rk\u0259mli t\u00fcrkoloq v\u0259 tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-alim M\u0259d\u0259d \u00c7obanov v\u0259fat edib Az\u0259rbaycan elmin\u0259, t\u0259hsilin\u0259 v\u0259 ictimaiyy\u0259tin\u0259 a\u011f\u0131r itki&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2877,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-3924","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xbr-xtti","wpcat-1-id"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3924","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3924"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3924\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2877"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3924"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3924"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3924"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}