{"id":3945,"date":"2023-12-29T06:58:24","date_gmt":"2023-12-29T02:58:24","guid":{"rendered":"https:\/\/yurd.info.az\/?p=3945"},"modified":"2023-12-29T06:58:24","modified_gmt":"2023-12-29T02:58:24","slug":"professor-mir-c%c9%99lal-pasayevin-ruh-dunyasi-zim-az","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yurd.info.az\/?p=3945","title":{"rendered":"Professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin ruh d\u00fcnyas\u0131 \u00bb Z\u0130M.Az"},"content":{"rendered":"<p> [ad_1]<br \/>\n<\/p>\n<div><!--dle_image_begin:http:\/\/zim.az\/uploads\/posts\/2023-05\/1684958287_mir-celal-pasayev-001.jpg|right--><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/zim.az\/uploads\/posts\/2023-05\/1684958287_mir-celal-pasayev-001.jpg\" style=\"float:right;\" alt=\"Professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin ruh d\u00fcnyas\u0131\" title=\"Professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin ruh d\u00fcnyas\u0131\"\/><!--dle_image_end-->  <!--colorstart:#CC0000--><span style=\"color:#CC0000\"><!--\/colorstart--> <b><i>&#8220;M\u0259n el\u0259 bir ail\u0259d\u0259 do\u011fulub b\u00f6y\u00fcm\u00fc\u015f\u0259m ki, orada qohumluq \u0259laq\u0259l\u0259ri v\u0259 ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259ri sars\u0131lmaz olub v\u0259 indi d\u0259 bel\u0259dir. M\u0259nim babam Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin ail\u0259si Az\u0259rbaycanda yax\u015f\u0131 tan\u0131nm\u0131\u015f, \u0259d\u0259biyyatda, jurnalistikada, habel\u0259 \u00f6lk\u0259nin ictimai h\u0259yat\u0131nda iz qoymu\u015fdur. Bel\u0259 bir ail\u0259d\u0259 do\u011fulmaq m\u0259nim \u00fc\u00e7\u00fcn xo\u015fb\u0259xtlikdir\u201d.<\/i><br \/>Mehriban \u018fliyeva<\/b><!--colorend--><\/span><!--\/colorend--><\/p>\n<p><b>Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnasl\u0131\u011f\u0131n\u0131n v\u0259 \u0259d\u0259bi t\u0259nqid tariximizin \u0259sas m\u0259rh\u0259l\u0259sinin bir hiss\u0259sini d\u0259 g\u00f6rk\u0259mli alim, \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas, professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 t\u0259\u015fkil edir. M.C.Pa\u015fyevin elmi maraq dair\u0259si olduqca geni\u015f v\u0259 \u0259hat\u0259lidir. Yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00e7ox\u015fax\u0259li olmas\u0131 onun \u0259d\u0259biyyata, torpa\u011fa, mill\u0259t\u0259 olan sevgisi il\u0259 ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan ir\u0259li g\u0259lmi\u015fdir. Onun m\u00fcxt\u0259lif d\u00f6vrl\u0259r\u0259  h\u0259sr olunmu\u015f onlarla m\u0259qal\u0259l\u0259rini  bunun bariz n\u00fcmun\u0259sikimi g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259rik.<br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayev yarad\u0131c\u0131 alim olmaqla b\u0259rab\u0259r  eyni zamanda n\u00fcfuzlu m\u00fc\u0259llim, maarifp\u0259rv\u0259r ziyal\u0131, d\u0259y\u0259rli insan idi. <\/b><br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayev haqq\u0131nda a\u015fa\u011f\u0131da qeyd edil\u0259n avtobioqrafik m\u0259lumat Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin \u0130\u015fl\u0259r \u0130dar\u0259sinin Siyasi S\u0259n\u0259dl\u0259r Arxivinin(indi Siyasi v\u0259 \u0130ctimai S\u0259n\u0259dl\u0259r Arxivi adlan\u0131r-P.M.) n\u0259\u015fr etdirdiyi \u201cM\u0259qal\u0259l\u0259r Tolusu\u201d &#8211; Bak\u0131 2010-cu il kitab\u0131ndan g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fcr. <br \/>\u201cMir C\u0259lal \u018fli o\u011flu Pa\u015fayev 1908-ci il aprelin 26-da C\u0259nubi Az\u0259rbaycanda &#8211; \u018frd\u0259bilin \u018fnd\u0259bil k\u0259ndind\u0259 anadan olmu\u015fdur. M.C.Pa\u015fayev \u018fnd\u0259bil k\u0259ndinin \u0259n h\u00f6rm\u0259tli v\u0259 n\u00fcfuzlu sakini olan Mir Pa\u015fa b\u0259yin n\u0259v\u0259si idi. Atas\u0131 Mir \u018fli Mir \u018f\u015fr\u0259fi \u00e7oxlu m\u00fclkiyy\u0259t sahibi oldu\u011fundan b\u00f6y\u00fck o\u011fullar\u0131na, Mir C\u0259lal\u0131n \u00f6z\u00fcnd\u0259n b\u00f6y\u00fck d\u00f6rd qarda\u015f\u0131na \u018fnd\u0259bil k\u0259ndinin i\u015fl\u0259rini idar\u0259 etm\u0259yi tap\u015f\u0131rard\u0131. \u018fn ki\u00e7ik be\u015finci o\u011flu \u2013 Mir  C\u0259lal\u0131 is\u0259 bu i\u015fl\u0259rd\u0259n uzaqla\u015fd\u0131raraq t\u0259hsil dal\u0131nca \u015eimali Az\u0259rbaycana, G\u0259nc\u0259y\u0259 g\u0259tirir. Burada ac\u0131 tale ki\u00e7ikya\u015fl\u0131 Mir C\u0259lal\u0131 erk\u0259n ya\u015f\u0131nda atas\u0131z qoyur. V\u0259fat\u0131ndan bir q\u0259d\u0259r \u0259vv\u0259l Mir \u018fli ki\u015fi b\u00f6y\u00fck o\u011fullar\u0131na ki\u00e7ik Mir C\u0259lal\u0131 tap\u015f\u0131raraq deyir: \u201cBu u\u015fa\u011f\u0131 oxudun, onun m\u00fck\u0259mm\u0259l t\u0259hsili olsun\u201d. <br \/>1918-ci ild\u0259 Mir \u018fli ki\u015fi v\u0259fat edir v\u0259 h\u0259min ild\u0259n Mir C\u0259lal  b\u00f6y\u00fck qarda\u015f\u0131n\u0131n himay\u0259sind\u0259 ya\u015famal\u0131 olur. Sonra o G\u0259nc\u0259 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 t\u0259hsilini davam etdirir v\u0259 g\u0259nclik ill\u0259rini el\u0259 bu \u015f\u0259h\u0259rd\u0259 ke\u00e7irir.<br \/>M.C.Pa\u015fayev 1918-1919-cu ill\u0259rd\u0259 G\u0259nc\u0259d\u0259 Xeyriyy\u0259 C\u0259miyy\u0259tinin k\u00f6m\u0259kliyi il\u0259 ibtidai t\u0259hsil al\u0131r. Az\u0259rbaycanda sovet hakimiyy\u0259ti qurulduqdan az sonra o, G\u0259nc\u0259 Dar\u00fclm\u00fc\u0259llimin\u0259(1924-1928) daxil olur v\u0259 oran\u0131 m\u00fcv\u0259ff\u0259qiyy\u0259tl\u0259 bitirir.<br \/>Az\u0259rbaycan m\u0259d\u0259niyy\u0259t tarixinin incisi dahi klassik M\u0259h\u0259mm\u0259d F\u00fczulinin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yax\u0131ndan maraqlanan alim, dem\u0259k olar ki, m\u0259qal\u0259l\u0259rinin \u00e7oxunu M\u0259h\u0259mm\u0259d F\u00fczuliy\u0259 h\u0259sr etmi\u015fdir. \u201cF\u00fczulinin s\u0259n\u0259tkarl\u0131\u011f\u0131\u201d, \u201cF\u00fczulinin lirikas\u0131\u201d, \u201cF\u00fczulinin \u201cRind v\u0259 Zahid\u201dind\u0259ki k\u00f6hn\u0259likl\u0259 yeniliyin m\u00fcbariz\u0259si\u201d, \u201cF\u00fczuli \u015feirind\u0259ki elm v\u0259 b\u0259dii m\u0259ntiq haqq\u0131nda\u201d, \u201cF\u00fczulinin b\u0259dii n\u0259sri haqq\u0131nda\u201d, \u201cM\u0259h\u0259bb\u0259t v\u0259 s\u0259n\u0259t\u201d, \u201cF\u00fczulinin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda s\u0259n\u0259tkarl\u0131q m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri\u201d v\u0259 bu kimi m\u0259qal\u0259l\u0259r m\u0259hz bu q\u0259bild\u0259n olan m\u0259qal\u0259l\u0259rdir. <br \/>\u018fd\u0259biyyatdan h\u0259r k\u0259s\u0259 yax\u015f\u0131 m\u0259lumdur ki, M. F\u00fczulinin \u015fair q\u0259lbi ruh\u0259n sevgi il\u0259 dolu olub. Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin fikrinc\u0259 M\u0259h\u0259mm\u0259d F\u00fczuli h\u0259yat\u0131  ruhu il\u0259  duyan \u015fair  olmasayd\u0131 \u201cLeyli v\u0259 M\u0259cnun\u201d kimi m\u00f6ht\u0259\u015f\u0259m bir \u0259s\u0259ri meydana g\u0259tir\u0259 bilm\u0259z,  sevgini, h\u0259yat\u0131, insanlar\u0131 d\u0259y\u0259rl\u0259ndirm\u0259yi bacarmaz v\u0259 onlar\u0131 anlamazd\u0131. <br \/>F\u00fczuli il\u0259 M. C. Pa\u015fayev ayr\u0131-ayr\u0131 d\u00f6vrl\u0259rd\u0259 ya\u015fasalar da, bir-birl\u0259rin\u0259 ruh\u0259n yax\u0131n olublar. O da F\u00fczuli kimi insanlar\u0131 sevir, onlar\u0131n sevincin\u0259, k\u0259d\u0259rin\u0259 \u015f\u0259rik olur, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259 insanl\u0131\u011f\u0131 d\u0259y\u0259rl\u0259ndirirdi. M. C. Pa\u015fayevi F\u00fczuli lirikas\u0131na ba\u011flayan b\u0259lk\u0259 d\u0259 onlar\u0131n ox\u015far x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri olubdur. Burada humanizm x\u00fcsusiyy\u0259ti d\u0259 b\u00f6y\u00fck rol oynam\u0131\u015fd\u0131r. Bu x\u00fcsusiyy\u0259ti  h\u0259r iki \u015f\u0259xsiyy\u0259tin simas\u0131ndan, q\u0259l\u0259mind\u0259n  duymaq, anlamaq olur. <br \/>M.C.Pa\u015fayevl\u0259 ba\u011fl\u0131 ara\u015fd\u0131rmalar\u0131 g\u00f6zd\u0259n ke\u00e7irdikd\u0259  onun haqq\u0131nda s\u00f6yl\u0259n\u0259n xo\u015f s\u00f6zl\u0259rin yan\u0131nda yuxar\u0131da sadalad\u0131qlar\u0131m\u0131z\u0131n h\u0259l\u0259 az oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr\u00fck.<br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin saf ruhu \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 onun daxili al\u0259mini \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xarm\u0131\u015f, onun  \u015f\u0259xsiyy\u0259tinin n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fcdrik, s\u0259birli, sakit, t\u0259mkinli v\u0259 d\u0259rin m\u0259n\u0259viyyat\u0131n\u0131n oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rmi\u015fdir. <br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayev q\u0259dim tarix\u0259, z\u0259ngin \u0259n\u0259n\u0259l\u0259r\u0259 malik Az\u0259rbaycan m\u0259d\u0259niyy\u0259tind\u0259 \u0259v\u0259zsiz xidm\u0259tl\u0259ri olan \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259rd\u0259ndir. X\u00fcsusil\u0259 d\u0259 onun Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n klassikl\u0259rin\u0259 h\u0259sr etdiyi yaz\u0131lar\u0131, s\u00f6yl\u0259diyi fikirl\u0259ri onun  bir daha \u0259d\u0259biyyata olan vur\u011funlu\u011funu \u00fcz\u0259 \u00e7\u0131xara bilmi\u015fdir.<br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin ilk \u0259s\u0259ri 1932-ci ild\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 ald\u0131\u011f\u0131 \u201cSa\u011flam yollarda\u201d adl\u0131 o\u00e7erk olubdur. \u018fsas\u0259n roman, hekay\u0259 janr\u0131na \u00fcst\u00fcnl\u00fck ver\u0259n \u0259dib, \u015feir, o\u00e7erk, povest v\u0259 s. janrlarda da \u00f6z\u00fcn\u00fc s\u0131nam\u0131\u015f v\u0259 onun bu s\u0131na\u011f\u0131 u\u011furlu al\u0131nm\u0131\u015fd\u0131r. <br \/>Az\u0259rbaycan\u0131n g\u00f6rk\u0259mli \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas alimi  F.b.K\u00f6\u00e7\u0259rlinin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u0259laq\u0259dar fikir s\u00f6yl\u0259y\u0259n bir \u00e7ox \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnaslar i\u00e7\u0259risind\u0259 professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayev x\u00fcsusil\u0259 f\u0259rql\u0259nirdi. Onun tezisl\u0259rind\u0259n bu b\u00f6y\u00fck alimi d\u0259rind\u0259n duydu\u011fu a\u00e7\u0131q-a\u015fkar hiss olunur. Do\u011frudur, Mir C\u0259lal F.b.K\u00f6\u00e7\u0259rli haqq\u0131nda az yazm\u0131\u015fd\u0131r, lakin onun \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z tarixind\u0259ki xidm\u0259tl\u0259rini d\u00fczg\u00fcn qiym\u0259tl\u0259ndir\u0259r\u0259k layiqli d\u0259y\u0259r vermi\u015fdir. O, \u201cAz\u0259rbaycanda  \u0259d\u0259bi m\u0259kt\u0259bl\u0259r(1905-1907) adl\u0131 doktorluq dissertasiyas\u0131nda yaz\u0131r ki, \u201cFiridunb\u0259yin \u0259s\u0259rl\u0259ri ke\u00e7mi\u015f m\u0259cmu\u0259l\u0259rd\u0259n f\u0259rqli olaraq, birinci d\u0259f\u0259 \u0259d\u0259bi t\u0259hlili, yaln\u0131z \u0259d\u0259biyyat\u0131 \u00f6yr\u0259nm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn deyil, h\u0259m d\u0259 qiym\u0259t t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcn\u00fc ir\u0259li s\u00fcr\u0259n \u0259s\u0259rdir&#8230; M\u00fc\u0259llifin alimliyi, \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnasl\u0131q istedad\u0131, \u0259d\u0259bi z\u00f6vq\u00fc, s\u0259n\u0259t\u0259 olan m\u0259h\u0259bb\u0259ti d\u0259 \u0259sas\u0259n burada \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir(4.s.295).<br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayev yax\u015f\u0131 \u0259s\u0259r yazma\u011f\u0131 b\u00f6y\u00fck yarad\u0131c\u0131l\u0131q borcu hesab edirdi. Mir C\u0259lal m\u00fc\u0259llimd\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131, \u015fair, alim v\u0259 eyni zamanda m\u00fc\u0259llimlik istedad\u0131 v\u0259hd\u0259t t\u0259\u015fkil edirdi. O h\u0259m d\u0259 realist yaz\u0131\u00e7\u0131 idi, yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259sas\u0131n\u0131 da m\u0259hz realizm t\u0259\u015fkil edirdi. Mir C\u0259lal Pa\u015fayev Az\u0259rbaycan\u0131n q\u0259l\u0259m sahibl\u0259rinin ist\u0259r klassik yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 m\u00fcasir yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 olsun h\u0259r birin\u0259 h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015f\u0131rd\u0131. C\u0259lil M\u0259mm\u0259dquluzad\u0259nin h\u0259m yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na, eyni zamanda \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259t b\u0259sl\u0259yirdi. C\u0259lil M\u0259mm\u0259dquluzad\u0259ni h\u0259qiqi s\u0259n\u0259tin c\u00f6vh\u0259ri say\u0131rd\u0131.  <br \/>V\u0259 yaxud  C.M\u0259mm\u0259dquluzad\u0259 haqq\u0131nda  \u201c\u018fslind\u0259 Mirz\u0259 C\u0259lil Qoqol yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259sas ruhunu m\u0259nims\u0259mi\u015f, realizmind\u0259n, m\u00fct\u0259r\u0259qqi mahiyy\u0259tind\u0259n t\u0259sirl\u0259nmi\u015f v\u0259 faydalanm\u015fd\u0131r\u201d (5.s.246) s\u00f6yl\u0259diyi fikirl\u0259ri professor Pa\u015fayevin \u0259d\u0259biyyat\u0131n d\u0259rinlikl\u0259rin\u0259 yiy\u0259l\u0259ndiyind\u0259n x\u0259b\u0259r verir. O g\u00f6z\u0259l \u0259d\u0259biyyat bilicisi idi.<br \/>G\u00f6rk\u0259mli \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas v\u0259 d\u0259y\u0259rli yaz\u0131\u00e7\u0131 Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin z\u0259ngin irsi, \u00e7oxc\u0259h\u0259tli f\u0259aliyy\u0259ti ne\u00e7\u0259 ill\u0259rdir ki, t\u0259dqiqat obyektidir. Onun qiym\u0259tli v\u0259 d\u0259y\u0259rli \u0259s\u0259rl\u0259ri daim diqq\u0259t m\u0259rk\u0259zind\u0259dir. \u018fs\u0259rl\u0259rinin is\u0259 dili sad\u0259, oxunaql\u0131d\u0131r, \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259 olan \u0259d\u0259bi t\u0259f\u0259kk\u00fcr, dil\u00e7ilik fikri daha ayd\u0131n d\u0259rk edilir. <br \/>\u018fd\u0259biyyat\u0131 d\u0259rind\u0259n bil\u0259n ziyal\u0131lar\u0131m\u0131z M.C.Pa\u015fayevin haqq\u0131nda h\u0259r zaman g\u00f6z\u0259l s\u00f6zl\u0259r s\u00f6yl\u0259y\u0259r\u0259k, onun \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 olan h\u00f6rm\u0259tl\u0259rini bildirm\u0259y\u0259 \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131rlar. <br \/>Misal \u00fc\u00e7\u00fcn Tofiq H\u00fcseyno\u011flunun \u201cRespublika\u201d q\u0259zetind\u0259ki  m\u0259qal\u0259sind\u0259  oxuyuruq: \u201cMir C\u0259lal m\u00fc\u0259llim yax\u015f\u0131 yazma\u011f\u0131 yarad\u0131c\u0131l\u0131q borcu hesab edirdi. Mir C\u0259lal m\u00fc\u0259llimd\u0259  h\u0259m yaz\u0131\u00e7\u0131-\u015fair, h\u0259m alim, h\u0259m d\u0259 m\u00fc\u0259llimlik istedad\u0131 v\u0259hd\u0259t t\u0259\u015fkil edirdi. O, realist yaz\u0131\u00e7\u0131 idi. D\u00fcz\u00fc d\u00fcz, \u0259yrini \u0259yri yaz\u0131rd\u0131. Onun yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u0259sas\u0131n\u0131 realizm t\u0259\u015fkil edirdi. C.M\u0259mm\u0259dquluzad\u0259nin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na, \u015f\u0259xsiyy\u0259tin\u0259 x\u00fcsusi r\u0259\u011fb\u0259t b\u0259sl\u0259y\u0259n M.C\u0259lal h\u0259qiq\u0259ti s\u0259n\u0259tin mayas\u0131, c\u00f6vh\u0259ri, qay\u0259si say\u0131rd\u0131. H\u0259qiq\u0259t\u0259 sitayi\u015f edirdi. \u00c7\u00fcnki \u00f6z\u00fc d\u0259 h\u0259qiq\u0259t car\u00e7\u0131s\u0131 idi v\u0259 h\u0259qiqi yazanlara x\u00fcsusi h\u00f6rm\u0259t b\u0259sl\u0259yirdi (3). <br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayev qeyd olundu\u011fu kimi g\u00f6z\u0259l hekay\u0259 ustas\u0131, sanball\u0131 romanlar, povestl\u0259r m\u00fc\u0259llifi idi. H\u0259tta onun komediya janr\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 baya\u011f\u0131 g\u00fcl\u00fc\u015f do\u011furan m\u0259qamlar deyil, insan\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u0259r\u0259k g\u00fcld\u00fcr\u0259n m\u0259qamlar\u0131n oldu\u011fu m\u0259lumdur. <br \/>1934-c\u00fc ild\u0259n Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin(\u0259vv\u0259ll\u0259r Az\u0259rbaycan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar \u0130ttifaq\u0131 adlan\u0131rd\u0131-P.M) \u00fczv\u00fc olan Mir C\u0259lal Pa\u015fayev, 1947-ci ild\u0259 filologiya elml\u0259ri doktoru, 1948-ci ild\u0259 is\u0259 professor ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bundan ba\u015fqa Mir C\u0259lal Pa\u015fayev 1968-ci ild\u0259 Sovetl\u0259r d\u00f6n\u0259mind\u0259 \u0259n b\u00f6y\u00fck ali m\u00fckafatlardan olan Respublika komsomolu m\u00fckafat\u0131n\u0131n f\u0259xri laureat\u0131 ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fd\u00fc(2). 1969-cu ild\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n \u018fm\u0259kdar Elm xadimi olan Mir C\u0259lal Pa\u015fayev Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131 tarixind\u0259 g\u00f6rk\u0259mli t\u0259nqid\u00e7i-\u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas kimi tan\u0131n\u0131r. <br \/>G\u00f6z\u0259l m\u00fc\u0259llim, \u0259sl insani keyfiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malik olan Mir C\u0259lal Pa\u015fayev m\u00fc\u0259llimlik pe\u015f\u0259sinin vur\u011funu idi. O, adi d\u0259rs dem\u0259k x\u0259trin\u0259 m\u00fc\u0259llimlik etmirdi, elmi potensial\u0131 olan t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259ri g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 ara\u015fd\u0131rmalar aparmaq, onlar\u0131 alim kimi yeti\u015fdirm\u0259k yolunda g\u0259rgin \u0259m\u0259k s\u0259rf edirdi. <br \/>M.C.Pa\u015fayev h\u0259tta F\u00fczuli s\u0259n\u0259tkarl\u0131\u011f\u0131na olan m\u0259h\u0259bb\u0259tini 1940-ci alimlik dissertasiyas\u0131nda ba\u015flayaraq g\u00f6st\u0259rmi\u015f v\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 t\u0259dqiqatlar n\u0259tic\u0259sind\u0259 meydana \u00e7\u0131xard\u0131\u011f\u0131 axtar\u0131\u015flar\u0131n\u0131 toplayaraq c\u0259m hal\u0131na salm\u0131\u015f, 1958-ci ild\u0259 b\u00f6y\u00fck v\u0259 sanball\u0131 monoqrafiya \u015f\u0259klind\u0259 n\u0259\u015fr etdirmi\u015fdir. B\u00f6y\u00fck alim t\u0259dqiqat\u00e7\u0131 Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin bu monoqrafiyas\u0131 dahi s\u0259n\u0259tkara h\u0259sr edilmi\u015f \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259n bir \u00e7ox x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 f\u0259rql\u0259nirdi. Orada Mir C\u0259lal bu b\u00f6y\u00fck dahinin \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 olan poetikliyi, f\u0259ls\u0259fi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259ri, t\u0259rbiy\u0259vi x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri verm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, h\u0259m d\u0259 d\u00f6vr\u00fcn probleml\u0259rini a\u015fkar ed\u0259 bilmi\u015fdi(1). <br \/>M.C.Pa\u015fayevin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u0259sas q\u0259hr\u0259manlar\u0131n\u0131 g\u0259ncl\u0259r t\u0259\u015fkil edir.  <br \/>H\u0259l\u0259 sovetl\u0259r d\u00f6n\u0259mind\u0259 g\u0259ncl\u0259rin stol\u00fcst\u00fc m\u00fctali\u0259 kitab\u0131 olan \u201cBir g\u0259ncin manifesti\u201d adl\u0131 \u0259s\u0259ri dill\u0259r \u0259zb\u0259rin\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdir. Yaz\u0131\u00e7\u0131-alim Mir C\u0259lal \u0259s\u0259ri o q\u0259d\u0259r poetik, sad\u0259 v\u0259 ayd\u0131n dild\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 alm\u0131\u015fd\u0131r ki, onu oxuyan h\u0259r bir g\u0259nc \u00f6z\u00fcn\u00fc \u0259s\u0259rin q\u0259hr\u0259man\u0131 kimi ya g\u00f6r\u00fcrd\u00fc, ya da onun yerind\u0259 olma\u011f\u0131 arzulay\u0131rd\u0131. Bu M.C.Pa\u015fayevin istedad\u0131n\u0131n,  savad v\u0259 biliyinin t\u0259c\u0259ss\u00fcm\u00fc idi. \u018fs\u0259rl\u0259ri d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc fikirl\u0259rin \u00e7oxlu\u011fu g\u0259ncl\u0259rin daha \u00e7ox mara\u011f\u0131na s\u0259b\u0259b olurdu. <br \/>O, t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycan \u015fair v\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n h\u0259yat v\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 deyil, eyni zamanda ba\u015fqa xalqlar\u0131n da \u015fair v\u0259 yaz\u0131\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 yax\u0131ndan maraqlan\u0131rd\u0131. <br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayev z\u0259ngin m\u0259n\u0259viyyata malik bir insan idi. Bird\u0259 ruh\u0259n t\u0259miz olan insan ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 h\u0259yatda \u00f6z\u00fcn\u0259 yaln\u0131z h\u00f6rm\u0259t qazand\u0131ra bil\u0259r, layiqli n\u00fcfuz sahibi ola bil\u0259r. B\u00fct\u00fcn bu keyfiyy\u0259tl\u0259r Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259rind\u0259 c\u0259ml\u0259nmi\u015fdir. O, mill\u0259t t\u0259\u0259ss\u00fcb\u00fc \u00e7\u0259k\u0259n, \u00f6lk\u0259sind\u0259 ba\u015f ver\u0259n probleml\u0259rin h\u0259ll edilm\u0259sin\u0259 bigan\u0259 qala bilm\u0259y\u0259n, narahat bir v\u0259t\u0259np\u0259rv\u0259r idi. Qeyd edildiyi kimi insani keyfiyy\u0259tl\u0259ri olan Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin h\u0259yat prinsipini  insanp\u0259rv\u0259rlik t\u0259\u015fkil edirdi.  O, insanp\u0259rv\u0259rliyi olduqca y\u00fcks\u0259k d\u0259y\u0259rl\u0259ndiridi. Mir C\u0259lal\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda insanp\u0259rv\u0259rliyin \u0259n ali duy\u011fular\u0131 \u00f6z \u0259skini tapm\u0131\u015fd\u0131r. Bunun \u0259n g\u00f6z\u0259l n\u00fcmun\u0259si kimi onun \u0259n m\u0259\u015fhur olan \u201cBir g\u0259ncin manifesti\u201d \u0259s\u0259rini g\u00f6st\u0259r\u0259 bil\u0259rik. \u201cBir g\u0259ncin manifesti\u201d \u0259s\u0259ri oxucular\u0131n \u0259n \u0259ziz, sevimli  kitab\u0131na \u00e7evrilmi\u015fdi. \u00c7\u00fcnki a\u011f\u0131r bir d\u00f6vrd\u0259 q\u0259l\u0259m\u0259 al\u0131nm\u0131\u015f bu \u0259s\u0259rin m\u00f6vzusu h\u0259yatdan g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u0259r\u0259k, Az\u0259rbaycan v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n\u0131n g\u00fcz\u0259ran\u0131n\u0131 \u0259ks etdirirdi. Bu \u0259s\u0259ri h\u0259y\u0259cans\u0131z m\u00fctali\u0259 etm\u0259k olmurdu. Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin  \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 V\u0259t\u0259n h\u0259sr\u0259ti, torpaq, yurd sevgisi  \u0259sas m\u00f6vzu obyekti kimi hiss olunmaqdad\u0131r. Bu \u0259s\u0259r \u00e7ap edil\u0259nd\u0259 Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin 30 ya\u015f\u0131 vard\u0131. 9 d\u0259f\u0259 m\u00fcxt\u0259lif dill\u0259rd\u0259 n\u0259\u015fr olunan \u0259s\u0259r t\u0259kc\u0259 Az\u0259rbaycanda deyil, onun h\u00fcdudlar\u0131ndan k\u0259narda da sevilmi\u015f v\u0259 sevilm\u0259kd\u0259dir. Halal z\u0259hm\u0259t adamlar\u0131na x\u00fcsusi h\u00f6rm\u0259t b\u0259sl\u0259y\u0259n g\u00f6rk\u0259mli alimin b\u00fct\u00fcn \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 dem\u0259k olar ki, haqq-\u0259dal\u0259td\u0259n, insanl\u0131\u011f\u0131n d\u0259y\u0259rind\u0259n, z\u0259hm\u0259tsev\u0259rlikd\u0259n b\u0259hs edilir. B\u0259lk\u0259 d\u0259 Mir C\u0259lal Pa\u015fayev q\u0259hr\u0259manlar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131na g\u0259l\u0259n hadis\u0259l\u0259rd\u0259 \u00f6z h\u0259yat motivl\u0259ri q\u0259l\u0259m\u0259 alm\u0131\u015f, onlara h\u0259yatda he\u00e7 n\u0259d\u0259n \u00e7\u0259kinm\u0259d\u0259n m\u00fcbariz olma\u011f\u0131, m\u0259qs\u0259d\u0259 \u00e7atmaq \u00fc\u00e7\u00fcn irad\u0259li olma\u011f\u0131 g\u0259ncl\u0259r\u0259 t\u00f6vsiy\u0259 etmi\u015fdi.  <br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin h\u0259yat v\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u0259hif\u0259l\u0259rini v\u0259r\u0259ql\u0259dikc\u0259 onun  g\u00f6z\u0259l \u015f\u0259xsi keyfiyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 yana\u015f\u0131 y\u00fcks\u0259k  insani keyfiyy\u0259tl\u0259rinin d\u0259 oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr\u00fck. Bu qiym\u0259tli keyfiyy\u0259tl\u0259rind\u0259n biri, b\u0259lk\u0259 d\u0259 birincisi onun laz\u0131m olan zamanda \u00e7\u0259kinm\u0259d\u0259n s\u00f6z\u00fcn\u00fc s\u00f6yl\u0259m\u0259yi  v\u0259 bu yoldan d\u00f6nm\u0259zliyi olubdur. Tarix\u0259n bel\u0259 keyfiyy\u0259tl\u0259ri olan insanlara  xalq t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259r zaman d\u0259y\u0259r verilmi\u015f v\u0259 onlar \u015f\u0259xsiyy\u0259t ad\u0131na layiq g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015fl\u0259r. Mir C\u0259lal Pa\u015fayev d\u0259 bel\u0259 \u015f\u0259xsiyy\u0259tl\u0259r s\u0131ras\u0131nda yer alanlardand\u0131r. T\u0259bii ki, k\u00f6kd\u0259n g\u0259l\u0259n bu alic\u0259nabl\u0131q ondan sonra g\u0259l\u0259n n\u0259sill\u0259r\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f v\u0259 sona q\u0259d\u0259r d\u0259 bir \u00f6rn\u0259k, m\u0259kt\u0259b olmadad\u0131r.<br \/>M\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259 qeyd edildiyi kimi Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin \u015f\u0259xsiyy\u0259tind\u0259 bir \u00e7ox amill\u0259r formala\u015fm\u0131\u015fd\u0131r ki, bu amill\u0259rin \u0259n d\u0259y\u0259rlisi onun istedadl\u0131 yaz\u0131\u00e7\u0131, g\u00f6z\u0259l pedaqoq v\u0259 n\u00fcfuzlu \u015f\u0259xsiyy\u0259t olmas\u0131d\u0131r. <br \/>G\u00f6rk\u0259mli alim M.C. Pa\u015fayev Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131na g\u00f6z\u0259l \u0259s\u0259rl\u0259r b\u0259x\u015f etm\u0259kl\u0259 b\u0259rab\u0259r eyni zamanda \u0259d\u0259biyyat\u0131m\u0131z\u0131n klassikl\u0259ri haqq\u0131nda da olduqca maraql\u0131 m\u0259qal\u0259l\u0259r d\u0259rc etdirirdi. Daim axtar\u0131\u015fda olan g\u00f6rk\u0259mli alimin yorulmaq bilm\u0259d\u0259n \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 onun z\u0259hm\u0259tke\u015f q\u0259l\u0259m sahibi olmas\u0131n\u0131n s\u00fcbutudur.<br \/>Bir h\u0259qiq\u0259ti qeyd etm\u0259k laz\u0131md\u0131r ki, Mir C\u0259lal Pa\u015fayev XX \u0259sr Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n n\u0259h\u0259ngl\u0259ri s\u0131ras\u0131nda \u00f6nd\u0259 duran yaz\u0131\u00e7\u0131lardand\u0131r. Onun i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131 yazd\u0131\u011f\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rir.  Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin \u0259s\u0259rl\u0259ri ruhunun dikt\u0259si il\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015f \u0259s\u0259rl\u0259rdir. H\u0259r k\u0259s\u0259 n\u0259sib olmayan bir xo\u015fb\u0259xtlik, h\u00f6rm\u0259t, n\u00fcfuz, sad\u0259lik m\u0259hz M.C.Pa\u015fayev\u0259 n\u0259sib olmu\u015fdur. Bu dahi \u015f\u0259xsiyy\u0259r\u0259 tanr\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n yaz\u0131lan bir tale idi. B\u0259lk\u0259 d\u0259 Allah Mir C\u0259lal Pa\u015fayevi h\u0259yat\u0131n a\u011f\u0131r s\u0131naqlar\u0131ndan \u00e7ox ke\u00e7irdiyi \u00fc\u00e7\u00fcn sonunda ona bel\u0259 bir taleyi yazm\u0131\u015fd\u0131r. M.C. Pa\u015fayevin daxili m\u0259d\u0259niyy\u0259ti onun xarici g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fc il\u0259 eynilik t\u0259\u015fkil edirdi. <br \/>Mir C\u0259lal m\u00fc\u0259llim haqq\u0131nda s\u00f6yl\u0259n\u0259n fikirl\u0259rin ham\u0131s\u0131nda eyni s\u00f6zl\u0259r t\u0259krarlan\u0131r ki, onun g\u00f6z\u0259l insani x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri x\u00fcsusil\u0259 vur\u011fulan\u0131r. Bu da s\u00f6z\u00fcn h\u0259qiqi m\u0259nas\u0131nda onun g\u00f6z\u0259l insan oldu\u011funun g\u00f6st\u0259ricisidir. Onun Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universitetind\u0259 d\u0259rs dediyi  t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rind\u0259n biri \u00f6z m\u00fc\u0259llimi haqq\u0131nda bu fikirl\u0259ri s\u00f6yl\u0259mi\u015fdi: \u201cM\u0259n Mir C\u0259lal m\u00fc\u0259llimin m\u00fcasirl\u0259ri v\u0259 m\u0259nim yax\u0131ndan tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m H\u0259mid Arasl\u0131, M\u0259mm\u0259d C\u0259f\u0259r, M\u0259mm\u0259d arif kimi b\u00f6y\u00fck q\u0259l\u0259m sahibl\u0259ri haqq\u0131nda yazd\u0131\u011f\u0131m yaz\u0131larda a\u011fl\u0131ma g\u0259l\u0259n bir ifad\u0259 i\u015fl\u0259tmi\u015f\u0259m: sad\u0259liyin m\u00fcdrikliyi v\u0259 o ifad\u0259 Mir C\u0259lal m\u00fc\u0259llim \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259, m\u0259nc\u0259 \u00e7ox s\u0259ciyy\u0259vidir, \u00e7\u00fcnki onun m\u00fchazir\u0259l\u0259ri d\u0259, b\u0259dii v\u0259 elmi \u0259s\u0259rl\u0259ri d\u0259 sad\u0259liyin arxas\u0131nda dayanan m\u00fcdrikliyin ifad\u0259si  idi. O, t\u0259bi\u0259ti etibar\u0131 il\u0259 nec\u0259 sad\u0259 idis\u0259, dan\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 da, elmi v\u0259 b\u0259dii t\u0259hkiyy\u0259si d\u0259 el\u0259c\u0259 sad\u0259 idi v\u0259 \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259 buras\u0131ndad\u0131r ki, onun h\u0259m \u015f\u0259xsiyy\u0259tind\u0259ki, h\u0259m d\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131ndak\u0131 o sad\u0259lik q\u0259tiyy\u0259n primitivlik yox, sad\u0259liyin n\u0259tic\u0259si idi(6.s.7).<br \/>Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin 60-a yax\u0131n m\u00fcxt\u0259lif ba\u015fl\u0131ql\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259ri olmu\u015fdur ki, bu \u0259s\u0259rl\u0259r bu g\u00fcn d\u0259 \u00f6z oxucular\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n maraqla oxunur. <br \/>H\u0259r bir yaz\u0131\u00e7\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda onun \u0259n m\u0259\u015fhur, \u0259n \u00e7ox sevil\u0259n, h\u0259tta \u00f6vlad\u0131 q\u0259d\u0259r \u0259ziz olan \u0259s\u0259ri olur. Mir C\u0259lal Pa\u015fayevind\u0259 b\u00fct\u00fcn \u0259s\u0259rl\u0259rinin oxucu k\u00fctl\u0259si t\u0259r\u0259find\u0259n sevilm\u0259yin\u0259 baxmayaraq v\u0259 ilk iri h\u0259cmli \u0259s\u0259ri \u201cDiril\u0259n adam\u201d roman\u0131 olsa da, \u201cBir g\u0259ncin manifesti\u201d \u0259s\u0259ri onun yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n zirv\u0259si, kulminasiya n\u00f6qt\u0259sidir. <br \/>G\u00f6rk\u0259mli alimin \u0259d\u0259bi irsinin ara\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131nda bir daha ayd\u0131n olur ki, Mir C\u0259lal zaman\u0131n n\u0259bzini tutma\u011f\u0131 bacaran  yarad\u0131c\u0131 s\u0259n\u0259tkar olmu\u015fdur. G\u00f6rk\u0259mli akademik M\u0259mm\u0259d Arif onun \u0259s\u0259rl\u0259rinin sad\u0259, t\u0259bii, y\u0131\u011fcam v\u0259 ibr\u0259tli olmas\u0131n\u0131 x\u00fcsusi olaraq vur\u011fulay\u0131rd\u0131. Dem\u0259li M. C. Pa\u015fayevin t\u0259rbiy\u0259vi xarakter da\u015f\u0131yan \u0259s\u0259rl\u0259rini oxuma\u011fa, ibr\u0259t g\u00f6t\u00fcrm\u0259y\u0259, \u00f6yr\u0259nm\u0259y\u0259 d\u0259y\u0259r. H\u0259qiq\u0259t\u0259n d\u0259 Mir C\u0259lal d\u00fcnyas\u0131n\u0131n intellektual al\u0259mi z\u0259ngin v\u0259 geni\u015fdir. Daxili d\u00fcnyas\u0131 z\u0259ngin olan alimin yazmaq qabiliyy\u0259ti olduqca y\u00fcks\u0259k idi. O, s\u0259viyy\u0259li yaz\u0131lar yazan, etik normalara riay\u0259t ed\u0259n alim olubdur. \u018fn \u0259sas\u0131 Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin \u0259s\u0259rl\u0259ri dar\u0131xd\u0131r\u0131c\u0131 deyil. O, xalqa ba\u011fl\u0131, xalqa yax\u0131n adam idi, sad\u0259 z\u0259hm\u0259tke\u015f insanlarla mehriban m\u00fcnasib\u0259t quran alim onlarla \u00fcnsiyy\u0259td\u0259n z\u00f6vq al\u0131rd\u0131. \u0130nsanlar aras\u0131nda Mir C\u0259lal Pa\u015fayevl\u0259 sanki daxili bir yax\u0131nl\u0131q var idi. Bu da bir daha onu b\u00f6y\u00fck \u015f\u0259xsiyy\u0259t olaraq insanlar\u0131n g\u00f6z\u00fcnd\u0259 ucald\u0131rd\u0131. H\u0259r zaman ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259l\u0259r\u0259 h\u00f6rm\u0259tl\u0259 yana\u015fan, bu \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rinin inki\u015faf etm\u0259sin\u0259 s\u0259y g\u00f6st\u0259r\u0259n  yaz\u0131\u00e7\u0131-alim,  h\u0259m d\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259rin c\u0259miyy\u0259td\u0259 t\u0259rbiy\u0259vi t\u0259r\u0259fd\u0259n maarifl\u0259nm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn bel\u0259 \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259n istifad\u0259 etm\u0259sin\u0259 \u00e7al\u0131\u015f\u0131rd\u0131. <br \/>G\u00f6rk\u0259mli elm xadimi, \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnas, dramaturq, t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i Mir C\u0259lal \u018fli o\u011flu Pa\u015fayev 28 sentyabr 1978- ci ild\u0259 Bak\u0131da v\u0259fat etmi\u015fdir.<\/p>\n<p><i>\u018fd\u0259biyyat<\/i><br \/>1.\t\u201c\u018fd\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259t\u201d q\u0259zeti.  1978 \u211619, 6 may s.3.<br \/>2.\tASE. IX cild, Bak\u0131,1986.<br \/>3.\tRespublika\u201d q\u0259zeti. 2008.\u211693.<br \/>4.\tP.Mikay\u0131lq\u0131z\u0131: \u201c\u00dcmm\u0259td\u0259n mill\u0259t\u0259 do\u011fru\u201d. Bak\u0131,2016.<br \/>5.\t\u201cFilologiya m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri\u201d jurnal\u0131  \u21166.Bak\u0131 , 2014.<br \/>6.\tNa\u011f\u0131yeva N.P: \u201cMir C\u0259lal.Biblioqrafiya\u201d, Bak\u0131,2006.<\/p>\n<p><!--dle_image_begin:http:\/\/zim.az\/uploads\/posts\/2021-10\/1633295017_perixanim-00111a.jpg|left--><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/zim.az\/uploads\/posts\/2021-10\/1633295017_perixanim-00111a.jpg\" style=\"float:left;\" alt=\"Professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin ruh d\u00fcnyas\u0131\" title=\"Professor Mir C\u0259lal Pa\u015fayevin ruh d\u00fcnyas\u0131\"\/><!--dle_image_end-->   <!--colorstart:#3366FF--><span style=\"color:#3366FF\"><!--\/colorstart--><br \/><b>P\u0259rixan\u0131m Mikay\u0131lq\u0131z\u0131,<br \/><i>\u201cElm v\u0259 T\u0259hsil\u201d v\u0259 \u201c\u015e\u0259rqin s\u0259si\u201d <br \/>q\u0259zetl\u0259rinin ba\u015f redaktoru, <br \/>D\u00f6vl\u0259t qullu\u011funun ba\u015f m\u00fc\u015faviri,<br \/>F.b.K\u00f6\u00e7\u0259rlinin ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131s\u0131,<br \/>AJB-nin \u00fczv\u00fc, \u015fair-nasir, <br \/>\u201cXar\u0131b\u00fclb\u00fcl\u201d, \u201cX.b. Nat\u0259van\u201d medallar\u0131 v\u0259 <br \/>bir \u00e7ox media m\u00fckafatlar\u0131n\u0131n m\u00fckafat\u00e7\u0131s\u0131<\/i><\/b><\/span><\/p>\n<p>ZiM.Az<!--colorend--><!--\/colorend--><\/p>\n<p> Mu\u0259llif huquqlar\u0131 qorunur. <\/p>\n<p>    M\u0259lumatdan istifad\u0259 etdikd\u0259 istinad mutl\u0259qdir.<\/p>\n<\/p><\/div>\n<p><script src=\"http:\/\/connect.facebook.net\/az_AZ\/all.js#xfbml=1\"><\/script><script src=\"http:\/\/connect.facebook.net\/az_AZ\/all.js#xfbml=1\"><\/script><br \/>\n<br \/>[ad_2]<br \/>\n<br \/><a href=\"http:\/\/zim.az\/elm\/elmi-meqaleler\/6106-professor-mir-clal-paayevin-ruh-dnyas.html\">Source link <\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[ad_1] &#8220;M\u0259n el\u0259 bir ail\u0259d\u0259 do\u011fulub b\u00f6y\u00fcm\u00fc\u015f\u0259m ki, orada qohumluq \u0259laq\u0259l\u0259ri v\u0259 ail\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259ri sars\u0131lmaz olub v\u0259 indi d\u0259 bel\u0259dir&#8230;.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3946,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-3945","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xbr-xtti","wpcat-1-id"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3945","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3945"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3945\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3946"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3945"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3945"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3945"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}