{"id":5467,"date":"2024-05-06T03:29:21","date_gmt":"2024-05-05T23:29:21","guid":{"rendered":"https:\/\/yurd.info.az\/?p=5467"},"modified":"2024-05-08T23:25:31","modified_gmt":"2024-05-08T19:25:31","slug":"akademik-m%c9%99d%c9%99d-namaz-oglu-cobanovun-elmi-f%c9%99aliyy%c9%99ti-haqqinda-h%c9%99mkarlarinin-dedikl%c9%99rind%c9%99n-zim-az","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yurd.info.az\/?p=5467","title":{"rendered":"Akademik M\u0259d\u0259d Namaz o\u011flu \u00c7obanovun elmi f\u0259aliyy\u0259ti haqq\u0131nda h\u0259mkarlar\u0131n\u0131n dedikl\u0259rind\u0259n: \u00bb ZiM.Az"},"content":{"rendered":"<p><b>D\u00fcnya \u015f\u00f6hr\u0259ti qazanm\u0131\u015f g\u00f6rk\u0259mli yaz\u0131\u00e7\u0131, t\u00fcrkoloq \u00c7ingiz Aytmatov:<\/b><br \/>\n\u201cTan\u0131nm\u0131\u015f t\u00fcrkoloq M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun son ill\u0259rd\u0259 onomastika sah\u0259sind\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 elmi t\u0259dqiqqatlar m\u0259ni \u00e7ox sevindirir. X\u00fcsussil\u0259 d\u0259 toponimika sah\u0259sind\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 ara\u015fd\u0131rmalar \u00e7ox qiym\u0259tli v\u0259 t\u0259qdir\u0259layiqdir. Onun Ufada v\u0259 Bi\u015fkekd\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f beyn\u0259lxalq elmi konfranslardak\u0131 m\u0259ruz\u0259l\u0259ri is\u0259 diqq\u0259timi x\u00fcsusil\u0259 c\u0259lb etmi\u015fdir. Ona bu yolda u\u011furlar arzulay\u0131ram!\u201d<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Akademik \u015eanazar \u015eaabduraxmanovi\u00e7 \u015eaabduraxmanov (\u00d6zb\u0259kistan):<\/b><br \/>\n\u201cProfessor M.N.\u00c7obanov Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyi v\u0259 T\u00fcrkologiya sah\u0259sind\u0259 z\u0259ngin dil\u00e7ilik \u0259n\u0259n\u0259l\u0259rin\u0259 sadiq olmaqla yana\u015f\u0131, T\u00fcrkologiyan\u0131n m\u00fcasir \u00fcmumi prob\u00aclem\u00acl\u0259rini ara\u015fd\u0131r\u0131b, g\u0259l\u0259c\u0259k n\u0259sill\u0259r\u0259 \u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259sind\u0259 b\u00f6y\u00fck \u0259m\u0259yi olan aliml\u0259r n\u0259slin\u0259 m\u0259nsubdur\u201d.<\/p>\n<p>\u201cProf. M.N.\u00c7obanovun elmi yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na d\u0259rind\u0259n n\u0259z\u0259r sald\u0131qda m\u0259lum olur ki, o, elmin ke\u00e7mi\u015fi il\u0259 m\u00fcasirliyi, elmin m\u00fcasirliyi il\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259yini \u00f6z ara\u015fd\u0131rmalar\u0131nda \u00fczvi sur\u0259td\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirm\u0259y\u0259 diqq\u0259t yetir\u0259n aliml\u0259rimizd\u0259n biridir. Ba\u015fqa s\u00f6zl\u0259 des\u0259k, alimin \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 tarixiliyin m\u00fcasirliyi&#8230; v\u0259 ya m\u00fcasirliyin tarixiliyi daim paralel halda ara\u015f\u00acd\u0131rmalara c\u0259lb edilir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Akademik Edhem Rahimovi\u00e7 Teni\u015fyev (Moskva):<\/b><br \/>\n\u201cFilologiya elminin tarixi il\u0259 yax\u0131ndan tan\u0131\u015f olan professor M.N.\u00c7obanov elmin m\u00fcasir s\u0259viyy\u0259sin\u0259 uy\u011fun olan v\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f m\u00f6vzular\u0131 \u00e7ox ustal\u0131qla se\u00e7ir v\u0259 t\u0259dqiqata c\u0259lb edir. Bu da onun elm sah\u0259sind\u0259 yeni-yeni nailiyy\u0259tl\u0259r qazanmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Akademik \u018fbd\u00fcl\u0259z\u0259l D\u0259mir\u00e7izad\u0259 (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cM\u0259d\u0259d \u00c7obanov Az\u0259rbaycan dilinin m\u00fcasir probleml\u0259rini milli t\u0259\u0259ss\u00fcbke\u015flik v\u0259 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcskarl\u0131q bax\u0131mdan ara\u015fd\u0131ran ilk aliml\u0259rimizd\u0259n biridir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Akademik, Mill\u0259t v\u0259kili, Afad Qurbanov (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cProfessor M.N.\u00c7obanovun ist\u0259r Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyi, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 \u00dcmumt\u00fcrkoloji xarakterli \u0259s\u0259rl\u0259rin\u0259 d\u0259rind\u0259n n\u0259z\u0259r sald\u0131qda ayd\u0131n olur ki, o \u0259sil m\u0259nada elm f\u0259daisidir\u201d&#8230;<\/p>\n<p>\u201cM\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llimin b\u00fct\u00fcn \u0259s\u0259rl\u0259ri h\u0259m orijinal, h\u0259m d\u0259 elmi bax\u0131mdan \u00e7ox m\u00fcst\u0259qil v\u0259 oxunaql\u0131 olur, onun ara\u015fd\u0131rmalar\u0131 m\u00f6vzu se\u00e7imi bax\u0131mdan he\u00e7 vaxt kasadl\u0131q ke\u00e7irm\u0259yib, onun \u0259s\u0259rl\u0259ri daim redakt\u0259siz \u00e7ap olunur\u201d.<\/p>\n<p>&#8220;H\u0259mi\u015f\u0259 aktual v\u0259 h\u0259llin\u0259 z\u0259ruri ehtiyac hiss olunan problemin i\u015fl\u0259nm\u0259sini qar\u015f\u0131ya m\u0259qs\u0259d qoyan M\u0259d\u0259d \u00c7obanov dilimizd\u0259ki \u015f\u0259xs adlar\u0131n\u0131n \u0259m\u0259l\u0259 g\u0259lm\u0259sini, yay\u0131lma regionunu, istifad\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259sini, inki\u015faf tarixini v\u0259 s. c\u0259h\u0259tl\u0259rini ara\u015fd\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015fd\u0131r&#8230; Son ill\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r meydana g\u0259lmi\u015f elmi-t\u0259dqiqat i\u015fl\u0259ri t\u0259hlil olunur, h\u0259r bir fikrin, m\u00fclahiz\u0259nin elmi qiym\u0259ti verilir. M\u00fcxt\u0259lif ill\u0259rin m\u0259hsulu olan h\u0259r bir \u0259s\u0259r elmi s\u00fczg\u0259cd\u0259n ke\u00e7iril\u0259rk\u0259n m\u00fc\u0259llifin xronoloji prinsipi g\u00f6zl\u0259diyi, onun obyektiv m\u00f6vqe tutdu\u011fu m\u00fcsb\u0259t hal kimi diqq\u0259ti c\u0259lb edir. M\u00fc\u0259llif onomastikaya dair ist\u0259r respublikam\u0131zda, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 ondan k\u0259narda ke\u00e7iril\u0259n konfranslarda qoyulan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 d\u0259 toxunur, \u0259laq\u0259dar m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin t\u0259hlilini verir, \u0259ld\u0259 olunan \u00fcmumi elmi bax\u0131\u015flar\u0131, n\u0259tic\u0259l\u0259ri faydal\u0131 hesab edir&#8230; \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, \u0259s\u0259rd\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131 d\u00f6vrl\u0259rin ictimai-siyasi v\u0259ziyy\u0259tinin, m\u0259d\u0259ni s\u0259viyy\u0259sinin n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmas\u0131 dil faktlar\u0131n\u0131n d\u00fczg\u00fcn \u015f\u0259rh edilm\u0259sin\u0259 \u0259sas vermi\u015f, dissertasiyan\u0131n elmi keyfiyy\u0259tinin artmas\u0131na s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur&#8230;<br \/>\nDissertasiyan\u0131n b\u00fct\u00fcn f\u0259sill\u0259rind\u0259 dil\u00e7iliyin n\u0259z\u0259ri b\u00fcn\u00f6vr\u0259sin\u0259 uy\u011fun olan bir s\u0131ra x\u00fcsusi elmi metodlardan istifad\u0259 edilmi\u015fdir. M\u00fcasir dil\u00e7iliyin m\u00fcqayis\u0259li, tarixi v\u0259 k\u0259miyy\u0259t metodlar\u0131na daha \u00e7ox m\u00fcraci\u0259t olunmas\u0131 \u0259s\u0259rin keyfiyy\u0259tini daha da art\u0131rm\u0131\u015f, m\u00fc\u0259llifin m\u0259qs\u0259din\u0259 nail olmas\u0131na imkan yaratm\u0131\u015fd\u0131r. M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun bu \u0259s\u0259ri, h\u0259qiqi m\u0259&#8217;nada d\u0259rin ara\u015fd\u0131rmalar\u0131n v\u0259 g\u0259rgin \u0259m\u0259yin m\u0259hsuludur&#8230; Bu \u0259s\u0259ri t\u00fcrkoloji dil\u00e7ilikd\u0259 antroponimiya m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rin\u0259 dair z\u0259ngin dil materiallar\u0131 \u00fcz\u0259rind\u0259 qurulmu\u015f orijinal t\u0259dqiqat i\u015fi kimi qiym\u0259tl\u0259ndirm\u0259k olar. \u018fs\u0259rin m\u00fcsb\u0259t m\u0259ziyy\u0259tl\u0259ri \u00e7oxdur&#8221; \/M.\u00c7obanovun doktorluq dissertasiyas\u0131na yaz\u0131lm\u0131\u015f r\u0259smi opponent r\u0259&#8217;yind\u0259n\/.<\/p>\n<p>&#8220;Antroponimik t\u0259dqiqatlar\u0131n geni\u015f v\u00fcs&#8217;\u0259t tapd\u0131\u011f\u0131 bu ill\u0259rd\u0259n \/1960-c\u0131 ill\u0259rd\u0259n.-M.\u00c7.\/ ba\u015flayaraq A.Qurbanov, M.Adilov, A.Axundov, M.\u00c7obanov&#8230; v\u0259 ba\u015fqa bir s\u0131ra alim-t\u00fcrkoloqlar \u00fcmumt\u00fcrk antroponiml\u0259rinin probleml\u0259ri il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olmu\u015flar&#8221;. &#8220;\u00dcmumt\u00fcrk antroponimiyas\u0131n\u0131n bir s\u0131ra \u00fcmumn\u0259z\u0259ri m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri 80-ci ill\u0259rd\u0259 bu v\u0259 ya dig\u0259r s\u0259viyy\u0259d\u0259&#8230; M.\u00c7obanovun &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; (1983), &#8220;T\u0259x\u0259ll\u00fcs.Familiya&#8221; (1987) elmi \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 \u015f\u0259rh olunmu\u015fdur&#8221;. &#8220;\u00dcmumt\u00fcrk antroponimikas\u0131na dair i\u015fl\u0259r bu ill\u0259rd\u0259 d\u0259 (90-c\u0131 ill\u0259r.-M.\u00c7.) ba\u015fl\u0131ca olaraq iki istiqam\u0259td\u0259 apar\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r&#8230; A.Qurbanovun &#8220;Az\u0259rbaycanl\u0131 adlar\u0131&#8221; \/1993\/, M.N.\u00c7obanov v\u0259 M.M.\u00c7obanl\u0131n\u0131n &#8220;Az\u0259rbaycan \u015f\u0259xs adlar\u0131&#8221; \/1995\/ l\u00fc\u011f\u0259tl\u0259ri 90-c\u0131 ill\u0259rin leksikoqrafik m\u0259hsuludur&#8221;.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Az\u0259rbaycan SSR D\u00f6vl\u0259t m\u00fckafat\u0131 laureat\u0131, filologiya elml\u0259ri doktoru, professor \u018fl\u00f6vs\u0259t Abdullayev (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cProfessor M.N.\u00c7obanovun \u0259s\u0259rl\u0259rini oxuduqca ist\u0259r-ist\u0259m\u0259z onun milli t\u0259\u0259ss\u00fcb\u00acke\u015f\u00acliyi v\u0259 t\u00fcrkl\u00fcy\u00fc yada d\u00fc\u015f\u00fcr\u201d.<\/p>\n<p>&#8220;\u018fvv\u0259la, onu deyim ki, M\u0259d\u0259d \u00c7obanov bu i\u015fin \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00e7oxdan \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Kitablar\u0131ndan g\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, o \u00e7oxdand\u0131r bu i\u015fl\u0259 m\u0259\u015f\u011fuldur. Elmi konfranslarda antroponimiyan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif probleml\u0259rin\u0259 dair m\u0259&#8217;ruz\u0259l\u0259rl\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir, \u00f6z\u00fcn\u00fcn m\u00fcst\u0259qil m\u00fclahiz\u0259l\u0259rini s\u00f6yl\u0259yir, yeri g\u0259ldikc\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131 aliml\u0259rl\u0259 m\u00fcbahis\u0259y\u0259 giri\u015fir&#8230; Onun kitablar\u0131 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n layiqinc\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndirilib. Bunu opponentl\u0259ri d\u0259 qeyd etdil\u0259r. O, Tbilisid\u0259 S.S.Orbeliani ad\u0131na Pedaqoji \u0130nstitutda &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; adl\u0131 &#8220;X\u00fcsusi kurs&#8221; yarad\u0131b, onun proqram\u0131n\u0131, d\u0259rs v\u0259saitini \u00e7ap etdirib. \u018flb\u0259tt\u0259, bir alimin bel\u0259 bir kurs yaratmas\u0131 b\u00f6y\u00fck z\u0259hm\u0259tdir&#8221;. \/X\u00fcsusil\u0259\u015fdirilmi\u015f \u015euran\u0131n iclas\u0131ndak\u0131 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131ndan\/.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Akademik, Mill\u0259t v\u0259kili, , filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Nizami C\u0259f\u0259rov (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanov g\u00f6rk\u0259mli dil\u00e7i-t\u00fcrkoloq, elmi-pedaqoji v\u0259 m\u0259d\u0259ni-m\u0259n\u0259vi al\u0259mi z\u0259ngin olan \u00e7ox tan\u0131nm\u0131\u015f aliml\u0259rimizd\u0259n biridir\u201d.<\/p>\n<p>&#8220;M.N.\u00c7obanov dil\u00e7i-filoloqlar\u0131m\u0131z aras\u0131nda \u00f6z s\u0259si v\u0259 q\u0259l\u0259mi il\u0259 f\u0259rql\u0259nir. O, elmi yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011fa ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ilk g\u00fcnl\u0259rd\u0259n qabaqcadan elmi m\u00fc\u015fahid\u0259l\u0259r aparm\u0131\u015f, dil\u00e7iliyimizd\u0259ki bo\u015fluqlar\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirmi\u015f v\u0259 q\u0259l\u0259mini d\u0259 el\u0259 bu bo\u015fluqlarda s\u0131naqdan ke\u00e7irmi\u015fdir. Geni\u015f elmi erudisiyaya malik olan alim Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyind\u0259 ilk d\u0259f\u0259 olaraq, dilimizin dialekt v\u0259 \u015fiv\u0259l\u0259rinin leksik (&#8220;Bolnisi rayonu \u015fiv\u0259l\u0259rinin leksik x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri&#8221; &#8211; namiz\u0259dlik dissertasiyas\u0131), antroponimik (&#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; &#8211; doktorluq dissertasiyas\u0131, bu sah\u0259y\u0259 dair 5 kitab v\u0259 40-dan \u00e7ox m\u0259qal\u0259 \u00e7ap etdirib), leksikoqrafik v\u0259 metodik (ilk d\u0259f\u0259 olaraq &#8220;Az\u0259rbaycanca-g\u00fcrc\u00fcc\u0259 q\u0131sa dan\u0131\u015f\u0131q l\u00fc\u011f\u0259ti&#8221; (1977, 1991) x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259ri il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olmu\u015fdur. Onun \u0259d\u0259biyyat\u015f\u00fcnasl\u0131q probleml\u0259ri il\u0259 yax\u0131ndan ba\u011fl\u0131 olan onlarla \u0259d\u0259bi-t\u0259nqidi m\u0259qal\u0259l\u0259ri, r\u0259&#8217;yl\u0259ri, Az\u0259rbaycan v\u0259 g\u00fcrc\u00fc dill\u0259rind\u0259 \u00e7ap olunmu\u015f almanaxlar\u0131 vard\u0131r.<br \/>\n\u00dcmumilikd\u0259, M.N.\u00c7obanovun \u0259s\u0259rl\u0259ri elmi-n\u0259z\u0259ri v\u0259 t\u0259cr\u00fcbi c\u0259h\u0259td\u0259n \u00e7ox \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir. Onun \u0259s\u0259rl\u0259ri dil tarixi, m\u00fcasir dil, dialektologiya, onomastika, etimologiya, bilinqvizm bax\u0131m\u0131ndan \/Az\u0259rbaycan-g\u00fcrc\u00fc dill\u0259rinin qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259sin\u0259 dair t\u0259dqiql\u0259ri\/ t\u0259qdir\u0259 layiqdir&#8230;&#8221;<\/p>\n<p>\u201cM\u00fcasir d\u00fcnyada c\u0259r\u0259yan ed\u0259n ictimai-siyasi probleml\u0259r\u0259, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 son onillikl\u0259rd\u0259 uydurulmu\u015f v\u0259 geni\u015f \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259bli\u011f olunan \u201c\u0130nteqrasiya\u201d v\u0259 \u201cQloballa\u015fma\u201dn\u0131n gizlin v\u0259 \u00fcst\u00fc\u00f6rt\u00fcl\u00fc sirl\u0259rin\u0259 (\u0259slind\u0259, m\u0259d\u0259ni m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259\u00e7ilik ideyalar\u0131na), d\u00f6vr\u00fcm\u00fcz\u00fcn tan\u0131nm\u0131\u015f alimi prof. M.N.\u00c7obanov \u00f6z\u00fcn\u00fcn oxucular aras\u0131nda geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f, q\u0131sa bir m\u00fcdd\u0259td\u0259 b\u00f6y\u00fck n\u00fcfuz qazanm\u0131\u015f v\u0259 ziyal\u0131lar t\u0259r\u0259find\u0259n y\u00fcks\u0259k qiym\u0259tl\u0259ndirilmi\u015f \u201cT\u00fcrk \u0259d\u0259bi dil\u00acl\u0259rinin birliyin\u0259 do\u011fru\u201d (Bak\u0131, 2000; Bak\u0131, 2008 v\u0259 II kitab \u2013 Bak\u0131, 2012) adl\u0131 fun\u00acdamental kitablar\u0131nda xalqlar\u0131n h\u00fcquq b\u0259rab\u0259rliyi, m\u00fcst\u0259qil, azad v\u0259 suver\u0259n ya\u015famaq h\u00fcquqlar\u0131 bax\u0131mdan \u00e7ox tutarl\u0131 cavab veribdir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Musa Adilov (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cProfessor M.N.\u00c7obanovun b\u00fct\u00fcn ara\u015fd\u0131rmalar\u0131 v\u0259 yaz\u0131lar\u0131 redakt\u0259 edilm\u0259d\u0259n \u00e7ap edil\u0259 bil\u0259r\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor S\u0259yyar\u0259 Mollazad\u0259:<\/b><br \/>\n&#8220;Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyind\u0259 l\u00fc\u011f\u0259t t\u0259rkibinin geni\u015f bir sah\u0259sini \u0259hat\u0259 ed\u0259n antroponiml\u0259r bu vaxta q\u0259d\u0259r ayr\u0131ca t\u0259dqiqat m\u00f6vzusu kimi monoqrafik planda \u00f6yr\u0259nilm\u0259mi\u015fdir. Doktoran bu m\u00f6vzunu se\u00e7\u0259rk\u0259n \u015f\u0259xs adlar\u0131n\u0131n inki\u015faf \u015f\u0259raitini, dil r\u0259ngar\u0259ngliyini v\u0259 bir s\u0131ra ba\u015fqa m\u00fch\u00fcm s\u0259ciyy\u0259vi c\u0259h\u0259tl\u0259ri n\u0259z\u0259r\u0259 alm\u0131\u015fd\u0131r. Dissertasiyan\u0131n m\u0259zmunu g\u00f6st\u0259rir ki, M.\u00c7obanovun elmi-n\u0259z\u0259ri c\u0259h\u0259td\u0259n m\u00fc\u015fahid\u0259\u00e7ilik qabiliyy\u0259ti, m\u00fcst\u0259qil t\u0259dqiqat\u00e7\u0131l\u0131q v\u0259rdi\u015fi v\u0259 t\u00fcrkoloji haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r&#8230;<br \/>\n\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, dissertasiya b\u00f6y\u00fck z\u0259hm\u0259t t\u0259l\u0259b ed\u0259n bir \u0259m\u0259yin m\u0259hsuludur. Dissertasiyan\u0131n m\u00fcsb\u0259t c\u0259h\u0259tl\u0259rind\u0259n biri kimi bunu x\u00fcsusi qeyd etm\u0259k ist\u0259yirik ki, t\u0259dqiqat i\u015finin b\u00fct\u00fcn f\u0259sill\u0259ri aras\u0131nda qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259, elmi-m\u0259ntiqi ard\u0131c\u0131ll\u0131q v\u0259 \u00fczvi ba\u011fl\u0131l\u0131q vard\u0131r&#8230;&#8221; \/M.\u00c7obanovun doktorluq dissertasiyas\u0131na yaz\u0131lm\u0131\u015f r\u0259smi opponent r\u0259&#8217;yind\u0259n\/.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor H\u0259sr\u0259t H\u0259s\u0259nov:<\/b><br \/>\n&#8220;H\u0259l\u0259lik antroponimiyam\u0131za aid doktorluq dissertasiyas\u0131 yaz\u0131lmam\u0131\u015fd\u0131r. M.N.\u00c7obanovun m\u00fcdafi\u0259y\u0259 t\u0259qdim etdiyi &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; adl\u0131 doktorluq dissertasiyas\u0131 bu sah\u0259d\u0259 ilk elmi-t\u0259dqiqat i\u015fidir. \u018fs\u0259r m\u00fc\u0259llifin 20 illik s\u0259m\u0259r\u0259li elmi f\u0259aliyy\u0259tinin n\u0259tic\u0259sidir. Dissertant bu sah\u0259d\u0259 s\u0259ri\u015ft\u0259li v\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259li t\u0259dqiqat\u00e7\u0131d\u0131r. Bu m\u00f6vzuya aid onun onlarla m\u0259qal\u0259si v\u0259 bir ne\u00e7\u0259 kitab\u0131 \u00e7ap olunmu\u015fdur. Dissertant bu sah\u0259 il\u0259 \u0259laq\u0259dar olan elmi konfranslarda m\u00fcnt\u0259z\u0259m \u00e7\u0131x\u0131\u015f edir. G\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi, Az\u0259rbaycan antroponiml\u0259rinin \u00f6yr\u0259nilm\u0259si onun diqq\u0259tini t\u0259sad\u00fcfd\u0259n-t\u0259sad\u00fcf\u0259 yox, m\u00fcnt\u0259z\u0259m c\u0259lb etm\u0259kd\u0259dir&#8230;<br \/>\nF\u0259sill\u0259rin adlar\u0131 v\u0259 onlarda ara\u015fd\u0131r\u0131lan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r dissertasiyan\u0131n \u00fcmumi m\u0259zmununa uy\u011fundur. Burada ilk d\u0259f\u0259 olaraq, Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131 sistemli \u015f\u0259kild\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r v\u0259 \u00fcmumi elmi n\u0259tic\u0259l\u0259r \u00e7\u0131xar\u0131l\u0131r. Dissertasiyadak\u0131 c\u0259dv\u0259ll\u0259r v\u0259 sxeml\u0259r daha \u00e7ox maraq do\u011furur. Bunlar elmi i\u015fin ist\u0259r n\u0259z\u0259ri, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 t\u0259cr\u00fcbi c\u0259h\u0259td\u0259n \u0259h\u0259miyy\u0259tli olmas\u0131na yeni ton verir, onun m\u0259zmununu sabitl\u0259\u015fdirir, elmi d\u0259y\u0259rini art\u0131r\u0131r. H\u0259min sxem v\u0259 c\u0259dv\u0259ll\u0259rd\u0259 \u015f\u0259xs v\u0259 \u015f\u0259xs adlar\u0131n\u0131n i\u015fl\u0259nm\u0259 tezliyi, ayr\u0131-ayr\u0131 tarixi m\u0259rh\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259 yay\u0131lmas\u0131 v\u0259 i\u015fl\u0259dilm\u0259si d\u0259 \u00f6z \u0259ksini tap\u0131r.<br \/>\n\u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, dissertasiya t\u0259sviri v\u0259 m\u00fcqayis\u0259li xarakterd\u0259 yaz\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r, elmi aparaturas\u0131 laz\u0131mi s\u0259viyy\u0259d\u0259dir, \u0259s\u0259rd\u0259 ir\u0259li s\u00fcr\u00fcl\u0259n h\u0259r bir m\u00fclahiz\u0259 bol-bol n\u00fcmun\u0259l\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015faiy\u0259t edilir v\u0259 \u0259sasland\u0131r\u0131l\u0131r. \u0130stifad\u0259 olunmu\u015f \u0259d\u0259biyyat z\u0259ngindir. Dissertasiya forma v\u0259 m\u0259zmunca elmi-t\u0259dqiqat s\u0259ciyy\u0259lidir. Bir s\u00f6zl\u0259, dissertant qar\u015f\u0131s\u0131na qoydu\u011fu m\u0259qs\u0259d\u0259 tamamil\u0259 nail ola bilmi\u015fdir. Bu \u0259s\u0259r n\u0259inki Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyi, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259, t\u00fcrkologiya \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir. \u018fs\u0259rin elmi m\u0259ziyy\u0259tl\u0259ri \u00e7oxdur. Bu da, h\u0259r \u015feyd\u0259n \u0259vv\u0259l, onun orijinall\u0131\u011f\u0131ndan ir\u0259li g\u0259lir&#8230; Onun kitablar\u0131 \u00f6z elmi m\u0259ziyy\u0259tl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 onomastik \u0259s\u0259rl\u0259r s\u0131ras\u0131nda layiqli qiym\u0259t\u0259 malikdir. H\u0259tta, m\u00fc\u0259llif \u00e7ap olunmu\u015f kitablar\u0131n\u0131 da doktorluq i\u015fi kimi m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259 bil\u0259rdi.&#8221; \/M.\u00c7obanovun doktorluq dissertasiyas\u0131na yaz\u0131lm\u0131\u015f r\u0259smi opponent r\u0259&#8217;yind\u0259n\/.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Kamil V\u0259liyev:<\/b><br \/>\n&#8220;\u018fs\u0259r ilk m\u00fczakir\u0259 olunan variant\u0131ndan \u00e7ox f\u0259rqlidir. H\u0259m d\u0259 bu f\u0259rq \u0259s\u0259rin elmiliyind\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc b\u00fcruz\u0259 verir. Dissertasiyan\u0131n t\u0259dqiqat obyekti olduqca maraql\u0131d\u0131r. \u018flb\u0259tt\u0259, maraql\u0131 oldu\u011fu q\u0259d\u0259r d\u0259 \u00e7\u0259tindir, m\u00fcr\u0259kk\u0259bdir. M\u00f6vzu g\u00fcn\u00fcn t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 cavab verir, m\u00fcasir dil\u00e7iliyimiz \u00fc\u00e7\u00fcn aktuald\u0131r. M\u00fczakir\u0259d\u0259 i\u015ftirak ed\u0259n yolda\u015flar\u0131n \u0259s\u0259r haqq\u0131nda s\u00f6yl\u0259dikl\u0259ri fikirl\u0259rl\u0259 m\u0259n d\u0259 \u015f\u0259rik\u0259m. \u018fs\u0259ri bitmi\u015f hesab edir\u0259m, m\u00fcasir elmi t\u0259l\u0259bl\u0259r\u0259 cavab verir. M.N.\u00c7obanovun &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; m\u00f6vzusunda yazd\u0131\u011f\u0131 dissertasiyas\u0131na aid 4 kitab, 1 proqram, 26 jurnal m\u0259qal\u0259si v\u0259 tezis \u00e7ap edilmi\u015fdir. B\u00fct\u00fcn bunlar \u0259s\u0259rin m\u00fcdafi\u0259y\u0259 burax\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259man\u0259t verir. M\u0259n d\u0259 sizin t\u0259klifinizl\u0259 raz\u0131yam. Dissertasiyan\u0131n m\u00fcdafi\u0259y\u0259 burax\u0131lmas\u0131n\u0131 t\u0259klif edir\u0259m&#8221;. \/M.\u00c7obanovun doktorluq dissertasiyas\u0131n\u0131n kafedradak\u0131 m\u00fczakir\u0259sind\u0259n\/.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Yusif Seyidov:<\/b><br \/>\n&#8220;M.\u00c7obanovu, prof.A.Qurbanovdan sonra antroponimiya sah\u0259sind\u0259 ikinci m\u00fct\u0259x\u0259ssis hesab etm\u0259k olar. \u018fs\u0259r b\u00f6y\u00fck z\u0259hm\u0259tin b\u0259hr\u0259sidir. Bu \u0259s\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 onun m\u00fc\u0259llifi M\u0259d\u0259d \u00c7obanova filologiya elml\u0259ri doktoru d\u0259r\u0259c\u0259sini verm\u0259k olar, tamamil\u0259 layiqdir&#8221; (X\u00fcsusil\u0259\u015fdirilmi\u015f \u015euran\u0131n iclas\u0131ndak\u0131 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131ndan).<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor, \u015fair-t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i \u018fflatun Saracl\u0131 (M\u0259mm\u0259dov):<\/b><br \/>\n&#8220;&#8230;Tiflisd\u0259 pedaqoji institutun tarix-filologiya fak\u00fclt\u0259sind\u0259 b\u0259rab\u0259r oxumu\u015fuq. O, h\u0259l\u0259 t\u0259l\u0259b\u0259 ik\u0259n elmi axtar\u0131\u015fa b\u00f6y\u00fck mara\u011f\u0131 vard\u0131. Elmi konfranslarda, simpoziumlarda m\u0259&#8217;ruz\u0259l\u0259rl\u0259 \u00e7\u0131x\u0131\u015f edirdi. Bu g\u00fcnk\u00fc m\u00fcdafi\u0259nin himi, dem\u0259k olar ki, h\u0259l\u0259 o vaxtdan qoyulmu\u015fdu. 1989-cu ild\u0259 Bor\u00e7al\u0131da olan o a\u011f\u0131r olaylar y\u0259qin ki, yad\u0131n\u0131zdad\u0131r. O a\u011f\u0131r g\u00fcnl\u0259ri \u00e7iyinl\u0259rind\u0259 aparanlardan biri d\u0259 M\u0259d\u0259d Namaz o\u011fluydu. Onun b\u00fct\u00fcn a\u011fr\u0131s\u0131 M\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llimin m\u0259qal\u0259l\u0259rind\u0259, G\u00fcrc\u00fcstan\u0131n r\u0259hb\u0259r i\u015f\u00e7il\u0259ri il\u0259 toqqu\u015fmas\u0131ndayd\u0131. Onun a\u011fr\u0131-ac\u0131s\u0131n\u0131 sonralar \u00f6z\u00fc \u00e7\u0259km\u0259li oldu. Bug\u00fcnk\u00fc \u015eurada \u00e7ox \u0259trafl\u0131 \u00e7\u0131x\u0131\u015flar oldu. Yolda\u015flar h\u0259r \u015feyi \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc-bi\u00e7imli \u015f\u0259rh etdil\u0259r. El\u0259 bir g\u0259rgin \u015f\u0259raitd\u0259, el\u0259 bir q\u0259rib diyarda ya\u015fayasan, el\u0259 bir m\u00fchitd\u0259 h\u0259m m\u00fc\u0259llim i\u015fl\u0259y\u0259s\u0259n, h\u0259m d\u0259 dissertasiya yazasan; h\u0259m hadis\u0259l\u0259rin i\u00e7\u0259risind\u0259 i\u015ftirak ed\u0259s\u0259n, bu biz\u0259 asan g\u0259lir&#8230; \u018fs\u0259rin mahiyy\u0259ti v\u0259 elmi \u0259h\u0259miyy\u0259ti haqq\u0131nda r\u0259smi opponentl\u0259r, \u015eura \u00fczvl\u0259ri v\u0259 dig\u0259r yolda\u015flar \u0259trafl\u0131 dan\u0131\u015fd\u0131lar, \u0259s\u0259rin layiqli qiym\u0259tini s\u00f6yl\u0259dil\u0259r. M\u00fc\u0259llif elml\u0259r doktoru alimlik d\u0259r\u0259c\u0259si alma\u011fa layiqdir&#8221; (X\u00fcsusil\u0259\u015fdirilmi\u015f \u015euran\u0131n iclas\u0131ndak\u0131 \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131ndan).<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Tofiq \u018fhm\u0259dov:<\/b><br \/>\n&#8220;M.N.\u00c7obanovun &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; adl\u0131 doktorluq dissertasiyas\u0131 dil\u00e7iliyimizin \u0259n g\u0259nc sah\u0259si olan &#8220;Onomastika&#8221;n\u0131n \u0259n q\u0259dim v\u0259 \u0259n geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f bir \u015f\u00f6&#8217;b\u0259si &#8211; &#8220;Antroponimiya&#8221;ya h\u0259sr olunmu\u015fdur. Bu \u0259s\u0259rd\u0259 ilk d\u0259f\u0259 olaraq Az\u0259rbaycan antroponimikas\u0131n\u0131n n\u0259z\u0259ri v\u0259 t\u0259cr\u00fcbi \u0259saslar\u0131 sistematik \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259hlil edilmi\u015fdir. M\u0259n, m\u00fc\u0259llifin h\u0259m dissertasiyas\u0131, h\u0259m d\u0259 \u00e7ap olunmu\u015f kitablar\u0131 v\u0259 m\u0259qal\u0259l\u0259ri il\u0259 tan\u0131\u015fam. H\u0259min \u0259s\u0259rl\u0259rl\u0259 tan\u0131\u015fl\u0131q g\u00f6st\u0259rir ki, m\u00fc\u0259llif qar\u015f\u0131s\u0131na qoydu\u011fu problemi ist\u0259r n\u0259z\u0259ri, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 t\u0259cr\u00fcbi c\u0259h\u0259td\u0259n t\u0259hlil etm\u0259k imkan\u0131na malikdir. Bunu m\u00fczakir\u0259y\u0259 t\u0259qdim olunan dissertasiya t\u0259sdiq edir&#8221; (Doktorluq dissertasiyas\u0131na yaz\u0131lm\u0131\u015f r\u0259&#8217;yd\u0259n).<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Mill\u0259t v\u0259kili, Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor H\u0259s\u0259n Mirz\u0259yev:<\/b><br \/>\n&#8220;M\u00fc\u0259llif yeri g\u0259ldikc\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131 probleml\u0259rin t\u0259hlili il\u0259 ba\u011fl\u0131 olaraq \u00f6z n\u0259z\u0259ri v\u0259 t\u0259cr\u00fcbi m\u00fclahiz\u0259l\u0259rini s\u00f6yl\u0259mi\u015f, m\u00fcxt\u0259lif t\u0259dqiqat\u00e7\u0131larla m\u00fcbahis\u0259y\u0259 d\u0259 girmi\u015fdir. Bu da \u0259s\u0259rin elmi m\u0259ziyy\u0259tini qat-qat art\u0131r\u0131r&#8230; \u018fs\u0259r, h\u0259m\u00e7inin, n\u0259z\u0259ri v\u0259 t\u0259cr\u00fcbi c\u0259h\u0259td\u0259n d\u0259 dil\u00e7iliyimizd\u0259 yeni istiqam\u0259tli t\u0259dqiqat kimi qiym\u0259tlidir&#8221; (Doktorluq dissertasiyas\u0131na yaz\u0131lm\u0131\u015f r\u0259&#8217;yd\u0259n).<\/p>\n<p>* * *<\/p>\n<p><b>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezident Aparat\u0131n\u0131n r\u0259hb\u0259ri, akademik Ramiz Mehdiyev:<\/b><br \/>\n&#8220;Bak\u0131 Ali H\u0259rbi D\u0259niz\u00e7ilik M\u0259kt\u0259binin kafedra m\u00fcdiri, professor M.\u00c7obanovun fikirinc\u0259, AT\u018fT \u00f6z q\u0259rar\u0131n\u0131n icras\u0131n\u0131 t\u0259min ed\u0259 bilmirs\u0259, AT\u018fT-in vasit\u0259\u00e7ilik missiyas\u0131ndan imtina olunmal\u0131d\u0131r. Erm\u0259nistan BMT-nin q\u0259tnam\u0259l\u0259ri v\u0259 AT\u018fT-in Lissabon samitinin b\u0259yannam\u0259si il\u0259 raz\u0131la\u015fm\u0131rsa, Az\u0259rbaycan Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u0259s\u0259l\u0259sinin h\u0259ll edilm\u0259sin\u0259 he\u00e7 bir beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilat\u0131n m\u00fcdaxil\u0259sin\u0259 yol verm\u0259m\u0259lidir&#8221;. (&#8220;Az\u0259rbaycan&#8221;q\u0259zeti, (N-75 (2788), 5 aprel 2001-ci il)&#8221;Erm\u0259nistan-Az\u0259rbaycan, Da\u011fl\u0131q Qaraba\u011f m\u00fcnaqi\u015f\u0259sinin h\u0259lli ictimai r\u0259y kontekstind\u0259&#8221; adl\u0131 m\u0259qal\u0259sind\u0259n).<\/p>\n<p>* * *<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Q\u0259z\u0259nf\u0259r Kaz\u0131mov (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cXalq\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259\u0259ss\u00fcbk\u00fc\u015fi, Ana dilimizin v\u0259 milli m\u0259d\u0259niyy\u0259timizin yorulmaz ke\u015fik\u00e7isi M.N. \u00c7obanova yeni-yeni u\u011furlar arzusu il\u0259\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor N\u0259bi \u018fsg\u0259rov:<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N,\u00c7obanovun q\u0259l\u0259mind\u0259n \u00e7\u0131xan b\u00fct\u00fcn \u0259s\u0259rl\u0259rinin elmi m\u0259ziyy\u0259tl\u0259ri y\u00fcks\u0259kdir, elmin m\u00fcasir t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 tamamil\u0259 cavab verir\u201d.<\/p>\n<p>&#8220;Uzun ill\u0259rdir ki, onomastika il\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olan t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131zdan M.\u00c7obanov &#8220;Abdal&#8221; etnoniminin semantikas\u0131n\u0131 &#8220;ovu qoruyan, ona arxa olan&#8221;, &#8220;ov tanr\u0131s\u0131&#8221; kimi izah edir. M\u00fc\u0259llif eyni zamanda bu ad haqq\u0131nda dan\u0131\u015fark\u0259n Az\u0259rbaycan klassik \u015fairl\u0259rind\u0259n N\u0259simi v\u0259 \u015eah \u0130smay\u0131l X\u0259tainin abdal tayfas\u0131ndan oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259yir&#8221;.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor \u0130brahim Bayramov (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cM\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llim m\u00fcst\u0259qil d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259li v\u0259 milli t\u0259f\u0259kk\u00fcrl\u00fc aliml\u0259rimizd\u0259n biridir. Bunu onun iki hiss\u0259d\u0259n ibar\u0259t olan \u201cT\u00fcrk \u0259d\u0259bi dill\u0259rinin birliyin\u0259 do\u011fru\u201d, I (Bak\u0131, 2008) v\u0259 II hiss\u0259 (Bak\u0131, 2012); \u201cI T\u00fcrkoloji Qurultay v\u0259 T\u00fcrk dill\u0259rinin m\u00fcasir probleml\u0259ri\u201d (Bak\u0131, 2006) kitablar\u0131 a\u00e7\u0131q-ayd\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259sdiq edir\u201d.<\/p>\n<p>***<br \/>\n<b><br \/>\nFilologiya elml\u0259ri doktoru, professor Buludxan X\u0259lilov (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cProfessor M.N.\u00c7obanovun Nitq m\u0259d\u0259niyy\u0259ti il\u0259 ba\u011fl\u0131 olan kitablar\u0131n\u0131 v\u0259 ya m\u0259qal\u0259l\u0259rini oxuyub qurtarandan sonra bel\u0259 n\u0259tic\u0259y\u0259 g\u0259lm\u0259k olur ki, onun nitqi d\u0259, dan\u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 da, daim birm\u0259nal\u0131 v\u0259 b\u00fct\u00f6vd\u00fcr\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Professor N\u0259sir \u015e\u00fck\u00fcrov (\u00d6zb\u0259kistan):<\/b><br \/>\n\u201cM\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llim, m\u00fcasir T\u00fcrkologiyan\u0131n ayr\u0131-ayr\u0131 probleml\u0259rini yeni isti\u00acqam\u0259td\u0259 v\u0259 yeni keyfiyy\u0259td\u0259 ara\u015fd\u0131ran aliml\u0259rd\u0259n biridir. Onun b\u00fct\u00fcn t\u0259dqiqatlar\u0131 \u0259vv\u0259ll\u0259rd\u0259n ara\u015fd\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f m\u00f6vzulara h\u0259sr olunub\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Professor F.Abdullayev (\u00d6zb\u0259kistan):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanov sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda ik\u0259n \u00f6z\u00fcn\u00fcn geni\u015f miqyasl\u0131 t\u0259dqiqatlar\u0131 &#8211; \u0259s\u0259r\u00acl\u0259ri il\u0259 \u00f6z\u00fcn\u0259 b\u00f6y\u00fck \u0259d\u0259bi abid\u0259 &#8211; elmi-m\u0259n\u0259vi \u0259b\u0259diyy\u0259t abid\u0259si ucald\u0131b, onun \u0259s\u0259r\u00acl\u0259ri onun ad\u0131n\u0131 daim ya\u015fadacaqd\u0131r\u201d&#8230;<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Professor Kayum Kayumov (\u00d6zb\u0259kistan):<\/b><br \/>\n\u201cD\u00f6vr\u00fcm\u00fcz\u00fcn say\u0131l\u0131b-se\u00e7il\u0259n aliml\u0259ri aras\u0131nda M.N.\u00c7obanovun \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus yeri vard\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Professor Etibarxan\u0131m Nasirova (\u00d6zb\u0259kistan):<\/b><br \/>\n\u201cM\u0259d\u0259d m\u00fc\u0259llim h\u0259mkarlar\u0131 aras\u0131nda m\u00f6vzu se\u00e7imi v\u0259 t\u0259dqiqi sah\u0259sind\u0259 f\u0259rq\u00acl\u0259n\u0259n alim oldu\u011fu kimi; o, insani keyfiyy\u0259tl\u0259ri v\u0259 qonaqp\u0259rv\u0259rliyi il\u0259 d\u0259 insanlar aras\u0131nda f\u0259rql\u0259n\u0259n yax\u015f\u0131 yolda\u015f v\u0259 dostdur\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Prof. Dr. Hamza Z\u00fclfikar (T\u00fcrkiy\u0259):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanov yaln\u0131z Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyinin yox, eyni zamana \u00fcmumi T\u00fcrkologiyan\u0131n \u0259n g\u00f6rk\u0259mli simalar\u0131ndan biridir. Bu m\u00fclahiz\u0259ni s\u00f6yl\u0259m\u0259y\u0259 onun T\u00fcrkologiyan\u0131n \u0259n m\u00fcasir v\u0259 aktual probleml\u0259rin\u0259 h\u0259sr olunmu\u015f \u201cT\u00fcrk \u0259d\u0259bi dill\u0259rinin birliyin\u0259 do\u011fru\u201d m\u0259ruz\u0259si v\u0259 \u00e7ap olunmu\u015f eyni adl\u0131 kitab\u0131 (Bak\u0131, 2000) haqq verir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Prof. Dr. \u00c7ingiz Aly\u0131lmaz (T\u00fcrkiy\u0259):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanovun \u201cT\u00fcrk \u0259d\u0259bi dill\u0259rinin birliyin\u0259 do\u011fru\u201d (Bak\u0131, 2000) monoqrafiyas\u0131n\u0131 T\u00fcrkologiyan\u0131n \u0259n yeni nailiyy\u0259ti hesab etm\u0259k olar\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Prof. Do\u011fan Qaya (T\u00fcrkiy\u0259):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanovun \u0259s\u0259rl\u0259rinin dili, \u00fcslubu, m\u0259zmunu v\u0259 mahiyy\u0259ti, ifad\u0259 deyiminin sad\u0259liyi, oxunaql\u0131\u011f\u0131, elmi bax\u0131mdan etibarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 diqq\u0259ti c\u0259lb edir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Prof. Dr. Faz\u0131l Erqa\u015f (T\u00fcrkiy\u0259):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanovun \u201cAltay dill\u0259ri ail\u0259sind\u0259 Az\u0259rbaycan-t\u00fcrk dilinin m\u00f6v\u00acqeyi\u201d (Bak\u0131, 2001) kitab\u0131n\u0131 oxuyub qurtard\u0131qdan sonra ist\u0259r-ist\u0259m\u0259z bel\u0259 q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259lirs\u0259n ki, o, s\u00f6z\u00fcn h\u0259qiqi m\u0259nas\u0131nda p\u00fcxt\u0259l\u0259\u015fmi\u015f alimdir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Prof. Dr.Sevindik Veliyev (Nax\u00e7\u0131van):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanovun \u00e7oxsayl\u0131 kitablar\u0131n\u0131, h\u0259m d\u0259 son d\u00f6vrl\u0259r\u0259 q\u0259d\u0259r Az\u0259rbaycanda v\u0259 dig\u0259r T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f qalan m\u00f6vzular\u0131 t\u0259dqiqata c\u0259lb etm\u0259sini n\u0259z\u0259r\u0259 ald\u0131qda qeyri-ixtiyari bel\u0259 bir fikir s\u00f6yl\u0259m\u0259li olursan: O, h\u0259qiq\u0259t\u0259n, f\u0259dakar v\u0259 yorulmaz elm xadimidir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Do\u00e7. Dr.G\u00fclzura Cumakanova (Q\u0131r\u011f\u0131z\u0131stan):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanov kifay\u0259t q\u0259d\u0259r elmi-n\u0259z\u0259ri v\u0259 elmi-praktik t\u0259cr\u00fcb\u0259y\u0259 malik olan aliml\u0259rimizd\u0259n biridir. Bunu onun \u00e7oxsayl\u0131 oxucular\u0131n\u0131n m\u00fclahiz\u0259l\u0259ri, kitablar\u0131 v\u0259 m\u0259qal\u0259l\u0259ri d\u0259 t\u0259sdiq edir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Prof. Dr. Metin Kara (T\u00fcrkiy\u0259):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanovun \u0259s\u0259rl\u0259rinin biblioqrafiyas\u0131na d\u0259rind\u0259n n\u0259z\u0259r sald\u0131qda bel\u0259 q\u0259na\u0259t\u0259 g\u0259lm\u0259k olar ki, o geni\u015f diapozonlu aliml\u0259rimizd\u0259n biridir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Az\u0259rbaycan Milli Olimpiya Komit\u0259sinin vitse-prezidenti, Filologiya elml\u0259ri namiz\u0259di \u00c7ingiz H\u00fcseynzad\u0259:<\/b><br \/>\n&#8220;&#8230;dissertant z\u0259ngin v\u0259 r\u0259ngar\u0259ng x\u00fcsusiyy\u0259tl\u0259r\u0259 malik olan antroponiml\u0259rimizi toplamaq, onu m\u00fcasir onomastik bax\u0131mdan t\u0259hlil etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox \u0259m\u0259k s\u0259rf etmi\u015fdir. \u018fs\u0259rin m\u00fcsb\u0259t c\u0259h\u0259ti ondad\u0131r ki, m\u00fc\u0259llif antroponiml\u0259ri yaln\u0131z n\u0259z\u0259ri v\u0259 t\u0259cr\u00fcbi c\u0259h\u0259td\u0259n \u015f\u0259rh etm\u0259kl\u0259 kifay\u0259tl\u0259nm\u0259mi\u015f, eyni zamanda antroponiml\u0259rin inki\u015faf tarixin\u0259, statistikas\u0131na d\u0259rind\u0259n n\u0259z\u0259r salm\u0131\u015f, \u0259s\u0259rin t\u0259cr\u00fcbi c\u0259h\u0259td\u0259n istifad\u0259sini \u0259sasland\u0131rmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 \u00e7oxlu sxeml\u0259r v\u0259 c\u0259dv\u0259ll\u0259r vermi\u015fdir. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, m\u00f6vzu aktuald\u0131r. M\u00fc\u0259llif m\u00f6vzunu c\u0259miyy\u0259tin inki\u015faf tarixil\u0259 \u0259laq\u0259l\u0259ndirir, dialektik qanunauy\u011funluqlar\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutmaqla, antroponiml\u0259rin xalq\u0131m\u0131z\u0131n tarix\u0259n formala\u015fm\u0131\u015f ad\u0259t-\u0259n&#8217;\u0259n\u0259si, d\u00fcnyag\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc, inam\u0131 v\u0259 dini bax\u0131\u015flar\u0131, sosial h\u0259yat t\u0259rzi v\u0259 s. yax\u0131ndan ba\u011fl\u0131 bir lay kimi t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcl tapd\u0131\u011f\u0131n\u0131 z\u0259ngin n\u00fcmun\u0259l\u0259rl\u0259 \u0259sasland\u0131rm\u0131\u015fd\u0131r. T\u0259dqiqatda tarixi etnoqrafik aspekt g\u00fccl\u00fcd\u00fcr, apar\u0131c\u0131d\u0131r. \u018fs\u0259rd\u0259 h\u0259m Az\u0259rbaycan, h\u0259m d\u0259 ba\u015fqa dill\u0259rin m\u0259nb\u0259l\u0259rin\u0259 ard\u0131c\u0131l \u015f\u0259kild\u0259 m\u00fcraci\u0259t olunur, yeri g\u0259ldikc\u0259 ayr\u0131-ayr\u0131 t\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131n m\u00fclahiz\u0259l\u0259rin\u0259 m\u00fcdaxil\u0259 edilir. Onlara m\u00fc\u0259llif m\u00fcnasib\u0259ti bildirilir. Bu da \u0259s\u0259rin \u0259n yax\u015f\u0131 m\u0259&#8217;ziyy\u0259tidir&#8221;. \/M.\u00c7obanovun doktorluq dissertasiyas\u0131n\u0131n kafedradak\u0131 m\u00fczakir\u0259sind\u0259n\/.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor A.Aslanov:<\/b><br \/>\n&#8220;Antroponimiya yaln\u0131z dil\u00e7iliyin yox, eyni zamanda tarix, co\u011frafiya, etnoqrafiya v\u0259 s. yax\u0131ndan ba\u011fl\u0131 olan t\u0259dqiqat sah\u0259sin\u0259 aiddir. \u00c7\u00fcnki h\u0259r bir antroponim mikrokitab\u0259 kimi xalq\u0131m\u0131z\u0131n, dilimizin v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259timizin gizlin bir s\u0259hif\u0259sini \u00f6z\u00fcnd\u0259 qoruyub saxlay\u0131r. Bu gizlin s\u0259hif\u0259l\u0259rin m\u00fcasir elmi bax\u0131mdan a\u00e7\u0131qlanmas\u0131nda M.\u00c7obanovun t\u0259dqiqat\u0131 t\u0259qdir\u0259 layiqdir&#8230; \u0259s\u0259r dilimizin tarixi onomastikas\u0131n\u0131n bir s\u0131ra m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rinin h\u0259llind\u0259 qiym\u0259tli v\u0259 d\u0259y\u0259rli faktlar verir. M\u00fc\u0259llif qar\u015f\u0131s\u0131na qoydu\u011fu \u0259sas m\u0259qs\u0259din\u0259 nail olmu\u015f, ilk d\u0259f\u0259 dil\u00e7iliyimizd\u0259 antroponimiya sah\u0259sind\u0259 sanball\u0131 \u0259s\u0259r yazm\u0131\u015fd\u0131r.&#8221; \/M.\u00c7obanovun doktorluq dissertasiyas\u0131n\u0131n kafedradak\u0131 m\u00fczakir\u0259sind\u0259n\/.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Filologiya elml\u0259ri doktoru, professor Fidan Qurbanova:<\/b><br \/>\n&#8220;M.\u00c7obanov 1992-ci ild\u0259 &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; adl\u0131 doktorluq dissertasiyas\u0131 m\u00fcdafi\u0259 etmi\u015fdir. M\u00fc\u0259llif h\u0259min dissertasiyan\u0131n n\u0259tic\u0259l\u0259rini &#8220;Az\u0259rbaycan \u015f\u0259xs adlar\u0131&#8221; (1981), &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; (1983), &#8220;Familiya.T\u0259x\u0259ll\u00fcs&#8221; (1987), &#8220;Osnov\u0131 azerbaydjanskoy antroponimiki&#8221; (1995) adl\u0131 kitablar\u0131nda verm\u0259y\u0259 nail olmu\u015fdur. O, bu \u0259s\u0259rl\u0259rind\u0259 Az\u0259rbaycan antroponiml\u0259rinin adqoyma \u0259n&#8217;\u0259n\u0259l\u0259ri, familiya, t\u0259x\u0259ll\u00fcs v\u0259 l\u0259q\u0259bl\u0259r haqq\u0131nda \u0259trafl\u0131 m\u0259&#8217;lumat vermi\u015fdir&#8221;. &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131na dair monoqrafiyalardan&#8230; M.\u00c7obanovun yuxar\u0131da adlar\u0131n\u0131 \u00e7\u0259kdiyimiz kitablar\u0131&#8230; v\u0259 s. dil\u00e7iliyimizin onomastika \u015f\u00f6&#8217;b\u0259sinin inki\u015faf\u0131nda m\u00fc\u0259yy\u0259n rol oynam\u0131\u015fd\u0131r&#8221;. &#8220;\u018fsrimizin II yar\u0131s\u0131nda dilimizin l\u00fc\u011f\u0259t t\u0259rkibind\u0259 \u0259n f\u0259al i\u015fl\u0259klik d\u0259r\u0259c\u0259sin\u0259 malik olan antroponiml\u0259rin t\u0259dqiqi sah\u0259sind\u0259 bir \u00e7ox tan\u0131nm\u0131\u015f dil\u00e7i-aliml\u0259r yeti\u015fmi\u015fdir. Bunlardan A.Qurbanov, M.Adilov, M.\u00c7obanov&#8230; v\u0259 ba\u015fqalar\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rm\u0259k olar&#8221;.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Do\u00e7.Dr.G\u00fclnara Qoca (T\u00fcrkiy\u0259):<\/b><br \/>\n\u201cD\u00f6vr\u00fcm\u00fcz\u00fcn h\u0259yat\u0131 v\u0259 ixtisas\u0131 \u00fczr\u0259 elmin sah\u0259l\u0259rini m\u00fc\u015fahid\u0259 qabiliyy\u0259tin\u0259 malik olan aliml\u0259rd\u0259n biri d\u0259 prof. M.N.\u00c7obanovdur. Bunu onun \u0259s\u0259rl\u0259rinin Biblioqrafiyas\u0131 dikt\u0259 edir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>Do\u00e7.Dr.Ali Abbas \u00c7INAR (Qazax\u0131stan):<\/b><br \/>\n\u201cXalq\u0131m\u0131z\u0131n \u015fanl\u0131-\u015f\u00f6hr\u0259tli tarixi il\u0259 f\u0259xr ed\u0259n v\u0259 q\u00fcrur duyan prof. M.N.\u00c7obanov h\u0259mkarlar\u0131 aras\u0131nda \u00f6nc\u00fcll\u0259rd\u0259n biridir\u201d.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><b>\u015eair-jurnalist-t\u0259dqiqat\u00e7\u0131 \u018fli Rza X\u0259l\u0259fli (Bak\u0131):<\/b><br \/>\n\u201cProf. M.N.\u00c7obanov nadir d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259li alim v\u0259 s\u00f6z ucal\u0131\u011f\u0131n\u0131n zirv\u0259sini t\u00fc\u015flayan s\u0259rrast at\u0131c\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>* * *<\/p>\n<p>&#8220;H\u0259r hans\u0131 bir dilin h\u0259rt\u0259r\u0259fli t\u0259dqiqind\u0259, xalq\u0131n tarixinin, m\u0259d\u0259niyy\u0259tinin v\u0259 \u0259d\u0259bi dilinin tarixinin \u00f6yr\u0259nilm\u0259sind\u0259 onomastik laylar\u0131n da ara\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 b\u00f6y\u00fck elmi-n\u0259z\u0259ri v\u0259 t\u0259cr\u00fcbi \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Bu bax\u0131mdan r\u0259&#8217;y\u0259 t\u0259qdim olunmu\u015f bu \u0259s\u0259r dil\u00e7iliyin \u0259n aktual, \u0259n yeni v\u0259 \u0259n az \u00f6yr\u0259nilmi\u015f sah\u0259sin\u0259 h\u0259sr edilmi\u015fdir. \u0130ndi yeni elmi t\u0259f\u0259kk\u00fcr d\u00f6vr\u00fc, yeni elmi axtar\u0131\u015flar aspekti yaranm\u0131\u015fd\u0131r. Bu da, \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, xalq\u0131n \u00f6z ke\u00e7mi\u015f soy k\u00f6k\u00fcn\u0259 v\u0259 dilinin tarixin\u0259 qay\u0131tmaq, onun \u00fcmumi t\u00fcrkoloji areal\u0131na \u00e7\u0131xmaq kimi \u00e7ox vacib probleml\u0259rl\u0259 m\u00fc\u015faiy\u0259t olunur. Onomastikan\u0131n b\u0259&#8217;zi sah\u0259l\u0259ri ayr\u0131-ayr\u0131 t\u00fcrk dill\u0259rinin materiallar\u0131 \u0259sas\u0131nda t\u0259qdim olunsa da, onun geni\u015f yay\u0131lm\u0131\u015f \u015f\u00f6&#8217;b\u0259si olan antroponimiyan\u0131n b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259ri ist\u0259r t\u00fcrkologiyada, ist\u0259rs\u0259 d\u0259 Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyind\u0259 elmin m\u00fcasir s\u0259viyy\u0259si bax\u0131m\u0131ndan sistematik \u015f\u0259kild\u0259 h\u0259rt\u0259r\u0259fli \u00f6yr\u0259nilm\u0259mi\u015fdir. Dil\u00e7iliyimizd\u0259ki bu bo\u015flu\u011fu doldurmaq bax\u0131m\u0131ndan M.N.\u00c7obanovun &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; m\u00f6vzusunda yazd\u0131\u011f\u0131 doktorluq i\u015fi m\u00fcst\u0259sna \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malikdir&#8230;<br \/>\nX\u00fcsusi adlar\u0131n t\u0259dqiqin\u0259 h\u0259sr edilmi\u015f onomastik ara\u015fd\u0131rmalar n\u0259inki dill\u0259rin m\u00fcasir v\u0259ziyy\u0259tini, h\u0259tta, dill\u0259rin yaz\u0131ya q\u0259d\u0259rki d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn \u00f6yr\u0259nilm\u0259sind\u0259 \u0259v\u0259zsiz rol oynay\u0131r&#8230; Bu n\u00f6qteyi-n\u0259z\u0259rd\u0259n d\u0259 r\u0259&#8217;y\u0259 t\u0259qdim olunmu\u015f \u0259s\u0259rin elmi m\u0259ziyy\u0259tl\u0259ri t\u0259qdir\u0259layiqdir.<br \/>\nAz\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n tarixini d\u0259rind\u0259n v\u0259 h\u0259rt\u0259r\u0259fli \u00f6yr\u0259nm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn onlar\u0131n m\u00fcxt\u0259lif t\u00fcrkdilli tayfalarla etnogenetik v\u0259 tarixi-m\u0259d\u0259ni \u0259laq\u0259l\u0259rini n\u0259z\u0259r\u0259 almal\u0131, dilimizin bir \u00e7ox etimoloji m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rini t\u00fcrk dill\u0259rinin materiallar\u0131n\u0131 c\u0259lb etm\u0259kl\u0259 tarixi-m\u00fcqayis\u0259li metodla h\u0259ll etm\u0259k laz\u0131md\u0131r. T\u00fcrkdilli xalqlar\u0131n qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u0259laq\u0259l\u0259ri onlar\u0131n antroponiml\u0259rind\u0259 (ad\u0259t-\u0259n&#8217;\u0259n\u0259sind\u0259) d\u0259 \u00f6z geni\u015f \u0259ksini tap\u0131r ki, bunu da yaln\u0131z geni\u015f onomastik, x\u00fcsusil\u0259 antroponimik t\u0259dqiqatlar n\u0259tic\u0259sind\u0259 d\u0259qiql\u0259\u015fdirm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. M.N.\u00c7obanovun doktorluq dissertasiyas\u0131 m\u0259hz bu bax\u0131mdan da \u0259h\u0259miyy\u0259tlidir.<br \/>\nDoktorluq dissertasiyas\u0131 kimi t\u0259dqiq olunan bu m\u00f6vzu onomastikan\u0131n \u0259n q\u0259dim v\u0259 \u0259n geni\u015f bir sah\u0259si olan antropo-nimiyan\u0131n \u00fcmumil\u0259\u015fdirilmi\u015f t\u0259hlilin\u0259 h\u0259sr edilmi\u015fdir. \u018flb\u0259tt\u0259, bu he\u00e7 d\u0259 t\u0259sad\u00fcfi deyil. \u00c7\u00fcnki son vaxtlara q\u0259d\u0259r dil\u00e7iliyimizd\u0259 antroponimiyan\u0131n t\u0259dqiqin\u0259 dair \u00fcmumil\u0259\u015fdirici ara\u015fd\u0131rmalar apar\u0131lmam\u0131\u015fd\u0131r. Bu da antroponimikam\u0131zda bir bo\u015fluq kimi \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259rirdi. Dil\u00e7iliyimizd\u0259ki bu bo\u015flu\u011fu doldurmaq bax\u0131m\u0131ndan m\u00fczakir\u0259 olunan dissertasiya m\u00fcst\u0259sna \u0259h\u0259miyy\u0259t\u0259 malikdir&#8230;<br \/>\n\u018fs\u0259rd\u0259 antroponiml\u0259r tarixi-tipoloji, tarixi-m\u00fcqayis\u0259li v\u0259 t\u0259sviri istiqam\u0259td\u0259 t\u0259dqiq olunmu\u015fdur. Bu da, \u015f\u00fcbh\u0259siz ki, bir s\u0131ra \u00e7\u0259tinlikl\u0259rl\u0259 ba\u015fa g\u0259lmi\u015fdir&#8230; Dissertasiyan\u0131n qiym\u0259tli c\u0259h\u0259tl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 ondan ibar\u0259tdir ki, antroponiml\u0259rin inki\u015faf tarixi ard\u0131c\u0131l olaraq izl\u0259nmi\u015fdir. Bu da bel\u0259 bir n\u0259tic\u0259y\u0259 g\u0259lm\u0259y\u0259 imkan verir ki, antroponiml\u0259r dilimizin tarixinin m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259 \u0259n m\u00f6&#8217;t\u0259b\u0259r m\u0259nb\u0259 kimi apar\u0131c\u0131 rola malikdir. \u018fs\u0259rd\u0259 apar\u0131lan bu istiqam\u0259tli t\u0259dqiqatlar n\u0259inki dilimizin, h\u0259tta, xalq\u0131m\u0131z\u0131n tarixinin gizlin qalan bir s\u0131ra probleml\u0259rinin a\u00e7\u0131lmas\u0131na k\u00f6m\u0259k ed\u0259r. Dissertasiyan\u0131n \u00fcmumi m\u0259zmunundan ayd\u0131n olur ki, antroponiml\u0259r tarixin m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u00f6vrl\u0259rind\u0259 m\u00fcxt\u0259lif b\u00f6lg\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259\u015f\u0259kk\u00fcl tapm\u0131\u015f, sonradan is\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n aras\u0131nda geni\u015f yay\u0131laraq \u00fcmumi\u015fl\u0259k xarakteri alm\u0131\u015fd\u0131r.. Dissertasiyan\u0131n \u0259n g\u00f6z\u0259l m\u0259ziyy\u0259tl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 ondad\u0131r ki, t\u0259dqiqatda ilk d\u0259f\u0259 antroponiml\u0259r m\u00fcxt\u0259lif c\u0259h\u0259td\u0259n t\u0259snif edilmi\u015f v\u0259 h\u0259r bir t\u0259snif z\u0259ngin antroponimik faktlarla s\u00fcbut edilmi\u015fdir&#8230;<br \/>\nDissertasiya il\u0259 d\u0259rind\u0259n tan\u0131\u015fl\u0131\u011fa \u0259sas\u0259n, dem\u0259k olar ki, onomastik leksikan\u0131n, x\u00fcsusil\u0259 antroponiml\u0259rin h\u0259rt\u0259r\u0259fli t\u0259dqiqi, tarixi-tipoloji v\u0259 t\u0259sviri t\u0259hlili v\u0259 onlar\u0131n elmi \u015f\u0259kild\u0259 \u00fcmumil\u0259\u015fdirilm\u0259si xalq\u0131m\u0131z\u0131n v\u0259 dilimizin tarixinin bir s\u0131ra \u00f6yr\u0259nilm\u0259mi\u015f s\u0259hif\u0259l\u0259rinin a\u00e7\u0131lmas\u0131nda b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t k\u0259sb edir. Dissertasiyan\u0131n \u00fcmumi m\u0259zmunu v\u0259 qurulu\u015fu bir daha ayd\u0131n \u015f\u0259kild\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, \u0259s\u0259r n\u0259z\u0259ri v\u0259 praktiki c\u0259h\u0259td\u0259n d\u0259 dil\u00e7iliyimizd\u0259 yeni istiqam\u0259tli t\u0259dqiqat kimi qiym\u0259tlidir.<br \/>\n\u018fs\u0259rin dili v\u0259 \u00fcslubu sad\u0259, t\u0259bii v\u0259 oxunaql\u0131d\u0131r. \u018fs\u0259rd\u0259 q\u0259liz, ba\u015fa d\u00fc\u015f\u00fclm\u0259y\u0259n termin v\u0259 istilahlara yer verilm\u0259mi\u015fdir. H\u0259r bir elmi m\u00fclahiz\u0259, dem\u0259k olar ki, dilimizin daxili imkanlar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 \u0259trafl\u0131 \u015f\u0259rh olunmu\u015f v\u0259 z\u0259ngin faktlarla s\u00fcbuta yetirilmi\u015fdir. Bu da i\u015fin elmi m\u0259ziyy\u0259tini qat-qat art\u0131r\u0131r&#8230; \u00c7\u0131x\u0131\u015f ed\u0259nl\u0259rin ham\u0131s\u0131 \u0259s\u0259rin y\u00fcks\u0259k elmi m\u0259ziyy\u0259tl\u0259rind\u0259n dan\u0131\u015fm\u0131\u015f, onun antroponimiyam\u0131zda ilk fundamental \u0259s\u0259r oldu\u011funu s\u00f6yl\u0259mi\u015f, Az\u0259rbaycan dil\u00e7iliyind\u0259 v\u0259 el\u0259c\u0259 d\u0259 t\u00fcrkologiyada yeni elmi nailiyy\u0259t hesab etmi\u015f v\u0259 onun b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 \u00e7ap olunmas\u0131n\u0131 m\u0259sl\u0259h\u0259t bilmi\u015fl\u0259r&#8230;&#8221;\u00a0<i><b>(Az\u0259rbaycan EA N\u0259simi ad\u0131na Dil\u00e7ilik \u0130nstitutunun T\u0259tbiqi dil\u00e7ilik v\u0259 Onomastika \u015f\u00f6&#8217;b\u0259sinin M.N.\u00c7obanovun &#8220;Az\u0259rbaycan antroponimiyas\u0131n\u0131n \u0259saslar\u0131&#8221; adl\u0131 doktorluq dissertasiyas\u0131na apar\u0131c\u0131 m\u00fc\u0259ssis\u0259nin R\u0259&#8217;yind\u0259n, protokol \u21162, 11.II.1992.).<br \/>\n<\/b><\/i><\/p>\n<p><span style=\"color: #3366ff;\"><b>ZiM.Az<\/b><\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<p><script src=\"http:\/\/connect.facebook.net\/az_AZ\/all.js#xfbml=1\"><\/script><script src=\"http:\/\/connect.facebook.net\/az_AZ\/all.js#xfbml=1\"><\/script><\/p>\n<p>[ad_2]<\/p>\n<p><a href=\"http:\/\/zim.az\/gurcustan\/6438-akademik-mdd-namaz-olu-obanovun-elmi-pedaqoji-faliyyti-haqqnda-hmkarlarnn-dediklrindn.html\">Source link <\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>D\u00fcnya \u015f\u00f6hr\u0259ti qazanm\u0131\u015f g\u00f6rk\u0259mli yaz\u0131\u00e7\u0131, t\u00fcrkoloq \u00c7ingiz Aytmatov: \u201cTan\u0131nm\u0131\u015f t\u00fcrkoloq M\u0259d\u0259d \u00c7obanovun son ill\u0259rd\u0259 onomastika sah\u0259sind\u0259 apard\u0131\u011f\u0131 elmi t\u0259dqiqqatlar m\u0259ni&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5468,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[171,165,175,177,176,169,179,217,220,168,1,212,211],"tags":[],"class_list":["post-5467","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xxi-srin-ziyalilari","category-azrbaycan","category-bolus","category-borcali","category-darvaz","category-humanitar-elmlr","category-mdd-cobanov","category-orta-asiya","category-turan","category-unutsaq-unudulariq","category-xbr-xtti","category-yeni-nsrlr","category-zim-az-zirve-info","wpcat-171-id","wpcat-165-id","wpcat-175-id","wpcat-177-id","wpcat-176-id","wpcat-169-id","wpcat-179-id","wpcat-217-id","wpcat-220-id","wpcat-168-id","wpcat-1-id","wpcat-212-id","wpcat-211-id"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5467","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5467"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5467\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5494,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5467\/revisions\/5494"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5468"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5467"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5467"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5467"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}