{"id":5803,"date":"2024-10-24T03:15:41","date_gmt":"2024-10-23T23:15:41","guid":{"rendered":"https:\/\/yurd.info.az\/?p=5803"},"modified":"2024-10-24T03:16:14","modified_gmt":"2024-10-23T23:16:14","slug":"professor-niyazi-hesenov-dunyanin-yasil-olmasi-planetimizin-butun-sakinl%c9%99rinin-insanliq-v%c9%99zif%c9%99sidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yurd.info.az\/?p=5803","title":{"rendered":"Professor N\u0130YAZ\u0130 H\u018fS\u018fNOV: &#8220;D\u00fcnyan\u0131n ya\u015f\u0131l olmas\u0131 planetimizin b\u00fct\u00fcn sakinl\u0259rinin insanl\u0131q v\u0259zif\u0259sidir&#8221;"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti, M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin q\u0259tiyy\u0259tli h\u0259rbi-siyasi v\u0259 diplomatik s\u0259yl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si tarixi Z\u0259f\u0259rimizl\u0259 ba\u015fa \u00e7atd\u0131 v\u0259 vaxtil\u0259 itirilmi\u015f torpaqlar\u0131m\u0131z\u0131 xalq\u0131m\u0131za, d\u00f6vl\u0259timiz\u0259 qaytar\u0131ld\u0131.<br \/>\nAz\u0259rbaycan \u00f6z torpaqlar\u0131n\u0131 azad etm\u0259kl\u0259 dayan\u0131ql\u0131 s\u00fclh\u0259 v\u0259 t\u0259r\u0259qqiy\u0259 \u0259saslanan v\u0259 bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn n\u00fcmun\u0259 olan tarixi inki\u015faf\u0131n\u0131n yeni m\u0259rh\u0259l\u0259sin\u0259 q\u0259d\u0259m qoyub.<\/b><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Prezident \u0130lham \u018fliyevin S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 \u201c\u0130\u015f\u011faldan azad olunmu\u015f \u0259razil\u0259r\u0259 B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f\u201d Az\u0259rbaycan\u0131n 2030-cu il\u0259d\u0259k be\u015f Milli Prioritetind\u0259n biri kimi m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib.<\/strong><\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Bu Milli Prioritetl\u0259r \u0259sas\u0131nda yeni inki\u015faf m\u0259rh\u0259l\u0259sind\u0259ki h\u0259d\u0259fl\u0259r\u0259 \u00e7atma\u011fa xidm\u0259t ed\u0259n \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n 2022-2026-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 sosial-iqtisadi inki\u015faf Strategiyas\u0131\u201d haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131r.<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Strategiyada \u0259ks olunan Milli Prioritetin icras\u0131n\u0131n t\u0259min edilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 2022-ci il 16 noyabr tarixli 3587 n\u00f6mr\u0259li S\u0259r\u0259ncamla \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rin\u0259 B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015fa dair I D\u00f6vl\u0259t Proqram\u0131\u201d t\u0259sdiq olunmu\u015f v\u0259 onun icras\u0131na ba\u015flan\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<br \/>\nAzad edilmi\u015f torpaqlarda apar\u0131lan i\u015fl\u0259r \u00f6z miqyas\u0131na g\u00f6r\u0259 x\u00fcsusi xarakter da\u015f\u0131y\u0131r. He\u00e7 bir ba\u015fqa yerd\u0259 i\u015f\u011faldan, m\u00fcharib\u0259l\u0259rd\u0259n \u0259ziyy\u0259t \u00e7\u0259kmi\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 bu s\u00fcr\u0259tl\u0259 v\u0259 bu keyfiyy\u0259tl\u0259 b\u0259rpa i\u015fl\u0259ri bu g\u00fcn\u0259 q\u0259d\u0259r apar\u0131lmam\u0131\u015fd\u0131r. H\u0259m\u00e7inin bu i\u015fl\u0259r geni\u015fmiqyasl\u0131 v\u0259 \u00e7ox d\u0259qiq planlar \u0259sas\u0131nda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. H\u0259r bir \u015f\u0259h\u0259rin Ba\u015f planlar\u0131 t\u0259sdiq edilm\u0259kl\u0259 q\u0259s\u0259b\u0259 v\u0259 k\u0259ndl\u0259rd\u0259 b\u00fct\u00fcn laz\u0131mi infrastrukturu n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015fdur.<br \/>\nM\u0259cburi k\u00f6\u00e7k\u00fcnl\u0259rd\u0259n bir qismi art\u0131q Z\u0259ngilan, A\u011fd\u0259r\u0259, F\u00fczuli, La\u00e7\u0131n, \u015eu\u015fa, C\u0259bray\u0131l, Xocal\u0131ya k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259r, q\u0259s\u0259b\u0259 v\u0259 k\u0259ndl\u0259rin b\u0259rpas\u0131 davam edir v\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rin\u0259 B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015fa dair I D\u00f6vl\u0259t Proqram\u0131\u201d u\u011furla icra edilir.<br \/>\nAz\u0259rbaycan BMT-nin \u0130qlim D\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259 Konvensiyas\u0131na t\u0259r\u0259f olmaqla qlobal iqlim d\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259y\u0259 qo\u015fulub. \u00d6lk\u0259miz 1990-c\u0131 ill\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 2030-cu il\u0259 q\u0259d\u0259r istixana qazlar\u0131n\u0131n miqdar\u0131n\u0131 35 faiz azald\u0131lmas\u0131n\u0131 h\u0259d\u0259fl\u0259yir. 2030-cu ild\u0259n sonra is\u0259 daha iddial\u0131 h\u0259d\u0259f m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib ki, bu da 2050-ci il\u0259 q\u0259d\u0259r istixana qazlar\u0131n\u0131n miqdar\u0131n\u0131 40 faiz azald\u0131lmas\u0131ndan ibar\u0259tdir.<br \/>\nAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti \u00f6lk\u0259mizin i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f torpaqlar\u0131n\u0131 \u201cYa\u015f\u0131l enerji\u201d zonas\u0131 elan edib. Bu \u0259razil\u0259rin 2050-ci il\u0259d\u0259k \u201cNetto s\u0131f\u0131r emissiya\u201d zonas\u0131na \u00e7evrilm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur.<br \/>\nT\u0259sad\u00fcfi deyil ki, Birl\u0259\u015fmi\u015f Mill\u0259tl\u0259r T\u0259\u015fkilat\u0131n\u0131n \u0130qlim D\u0259yi\u015fm\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 \u00c7\u0259r\u00e7iv\u0259 Konvensiyas\u0131n\u0131n Bak\u0131da ke\u00e7iril\u0259c\u0259k 29-cu T\u0259r\u0259fl\u0259r Konfrans\u0131nda (COP29) \u201cYa\u015f\u0131l Enerji V\u0259di: Ya\u015f\u0131l Enerji Zonalar\u0131, D\u0259hlizl\u0259r v\u0259 \u015e\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r\u201d adl\u0131 t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs\u00fcn ir\u0259li s\u00fcr\u00fclm\u0259si n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur. Bununla yana\u015f\u0131, 2021-ci ilin noyabr ay\u0131nda Qlazqo \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ke\u00e7irilmi\u015f COP26 Konfrans\u0131nda i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rd\u0259 \u201cxalis s\u0131f\u0131r emissiya\u201d zonas\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 \u00f6lk\u0259miz k\u00f6n\u00fcll\u00fc \u00f6hd\u0259lik q\u0259bul etmi\u015fdir.<\/p>\n<p><b>\u00a0<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-5805 alignright\" src=\"https:\/\/yurd.info.az\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Niyazi-Hesenov-003.jpg\" alt=\"\" width=\"476\" height=\"269\" \/>\u0130\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rin \u201cYa\u015f\u0131l Enerji Zonas\u0131\u201d elan edildiyini n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, onun \u0259sas elementi olan \u201cya\u015f\u0131l\u201d texnologiyalar\u0131n, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 g\u00fcn\u0259\u015f enerji sisteminin t\u0259tbiqi z\u0259ruri hesab edilir. Ev t\u0259s\u0259rr\u00fcfatlar\u0131nda g\u00fcn\u0259\u015f panell\u0259rinin qura\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 iqtisadi c\u0259h\u0259td\u0259n s\u0259m\u0259r\u0259li olmaqla yana\u015f\u0131, d\u00f6vl\u0259tin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi sosial v\u0259 ekoloji siyas\u0259t\u0259 uy\u011fundur, eyni zamanda dayan\u0131ql\u0131 m\u0259skunla\u015fma prosesin\u0259 t\u00f6hf\u0259 verir.<\/b><\/p>\n<p>\u0130\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f K\u0259lb\u0259c\u0259r v\u0259 A\u011fd\u0259r\u0259 rayonlar\u0131nda geotermal v\u0259 G\u00fcn\u0259\u015f enerjisi ehtiyatlar\u0131, La\u00e7\u0131n, Qubadl\u0131 v\u0259 Z\u0259ngilan rayonlar\u0131nda hidroenerji m\u0259nb\u0259l\u0259ri, \u015eu\u015fa, Xocav\u0259nd v\u0259 C\u0259bray\u0131l rayonlar\u0131nda k\u00fcl\u0259k enerjisi, T\u0259rt\u0259r, A\u011fdam, Xocal\u0131 rayonlar\u0131nda bioenerji ehtiyatlar\u0131n\u0131n s\u0259m\u0259r\u0259li istifad\u0259 edilm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u00f6lk\u0259mizin \u00fcmumilikd\u0259 \u201cYa\u015f\u0131l enerji\u201d istehsal\u00e7\u0131s\u0131na v\u0259 istehlak\u00e7\u0131s\u0131na \u00e7evril\u0259 bil\u0259r. Art\u0131q Qaraba\u011fda v\u0259 \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zurda hidroenerji potensial\u0131ndan f\u0259al \u015f\u0259kild\u0259 istifad\u0259 edilir. Yax\u0131n ill\u0259rd\u0259 burada hidroelektrik stansiyalar\u0131n g\u00fcc\u00fc 500 meqavat olacaq ki, bu da ya\u015f\u0131l enerjiy\u0259 ke\u00e7id prosesin\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u00f6hf\u0259dir.<\/p>\n<p>S\u00f6z\u00fcged\u0259n \u0259razil\u0259rd\u0259 tikil\u0259n yar\u0131mstansiya v\u0259 su elektrik stansiyalar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 olub. Prezident \u0130lham \u018fliyevin i\u015ftirak\u0131 il\u0259 Az\u0259rbaycan-T\u00fcrkiy\u0259-Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259raras\u0131 beyn\u0259lxalq enerji d\u0259hlizi layih\u0259si \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 tikil\u0259n 330 kilovoltluq \u201cC\u0259bray\u0131l\u201d qov\u015faq yar\u0131mstansiyas\u0131 istismara verilib. H\u0259m\u00e7inin ya\u015f\u0131l enerji strategiyas\u0131na uy\u011fun olaraq 2023-c\u00fc ild\u0259 K\u0259lb\u0259c\u0259r rayonunda 8,33 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 \u201c\u00c7\u0131raq-1\u201d, 3,6 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 \u201c\u00c7\u0131raq-2\u201d, 6,33 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 \u201cQam\u0131\u015fl\u0131\u201d, 5,3 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 \u201cSoyuqbulaq\u201d v\u0259 3,4 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 \u201cMeydan\u201d ki\u00e7ik su elektrik stansiyalar\u0131n\u0131n yenid\u0259nqurmadan sonra a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 olub. Paralel olaraq \u201cAz\u0259rEnerji\u201d t\u0259r\u0259find\u0259n La\u00e7\u0131nda yeni tikil\u0259n 110 kilovoltluq \u201cQor\u00e7u\u201d yar\u0131mstansiyas\u0131n\u0131n v\u0259 \u201cLa\u00e7\u0131n\u201d \u015f\u0259h\u0259r qov\u015faq yar\u0131mstansiyas\u0131n\u0131n da \u00f6t\u0259n il a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 h\u0259yata ke\u00e7irilib. Bununla yana\u015f\u0131, La\u00e7\u0131n rayonunda yenid\u0259n qurulan 8,25 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 \u201cMi\u015fni\u201d v\u0259 6 meqavat g\u00fcc\u00fcnd\u0259 \u201cAlxasl\u0131\u201d ki\u00e7ik su elektrik stansiyalar\u0131 yenid\u0259n qurularaq istismara burax\u0131l\u0131b.<br \/>\nAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Nazirl\u0259r Kabinetinin 2022-ci il \u201c 21 \u201d iyun tarixli 357s n\u00f6mr\u0259li S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rind\u0259 2022-2026-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 \u201cya\u015f\u0131l enerji\u201d zonas\u0131n\u0131n yarad\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 T\u0259dbirl\u0259r Plan\u0131\u201d t\u0259sdiq edilmi\u015fdir. T\u0259dbirl\u0259r Plan\u0131n\u0131n 4.1-ci b\u0259ndinin icras\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 dam\u00fcst\u00fc g\u00fcn\u0259\u015f enerjisi sisteml\u0259rinin qura\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 t\u0259l\u0259bl\u0259r m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015f v\u0259 bunun n\u0259tic\u0259sind\u0259 i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259r olan La\u00e7\u0131n rayonunun Zabux, Sus, B\u0259ylik v\u0259 C\u0259bray\u0131l rayonunun Horovlu k\u0259ndl\u0259rind\u0259 art\u0131q f\u0259rdi ya\u015fay\u0131\u015f evl\u0259rinin \u00fcz\u0259rind\u0259 dam\u00fcst\u00fc g\u00fcn\u0259\u015f panell\u0259ri qura\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><b>Az\u0259rbaycan\u0131n d\u00fcnyan\u0131n \u0259n b\u00f6y\u00fck v\u0259 m\u00fch\u00fcm d\u00f6vl\u0259tl\u0259raras\u0131 t\u0259dbirl\u0259rind\u0259n biri olan COP29-a 2024-c\u00fc ild\u0259 ev sahibliyi etm\u0259si Prezident \u0130lham \u018fliyevin n\u00f6vb\u0259ti t\u0259nt\u0259n\u0259li q\u0259l\u0259b\u0259sidir. Bu, Qo\u015fulmama H\u0259r\u0259kat\u0131na s\u0259drliyimiz v\u0259 T\u0259hl\u00fck\u0259sizlik \u015euras\u0131na \u00fczvl\u00fcy\u00fcm\u00fczd\u0259n sonra xarici siyas\u0259timizin \u0259n b\u00f6y\u00fck u\u011furudur.<\/b><\/span><\/p>\n<p><i>Qeyd ed\u0259k ki,<\/i>\u00a0\u201cB\u0259r\u0259k\u0259t\u201d \u0130ctimai Birliyi \u00f6lk\u0259nin ictimai-siyasi v\u0259 iqtisadi f\u0259aliyy\u0259tin\u0259 d\u0259st\u0259k olan v\u0259t\u0259nda\u015f c\u0259miyy\u0259tidir. Birlik \u00fczvl\u0259ri qlobal d\u00fcnyada ged\u0259n prosesl\u0259ri m\u00fct\u0259madi izl\u0259y\u0259r\u0259k beyn\u0259lxalq siyasi arenada ba\u015f ver\u0259n d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin \u0259sas\u0131nda t\u0259hlil v\u0259 ara\u015fd\u0131rmalar apar\u0131r.<br \/>\nD\u00fcnyan\u0131n ya\u015f\u0131l olmas\u0131 v\u0259 b\u0259\u015f\u0259riyy\u0259tin s\u00fclh i\u00e7ind\u0259 ya\u015fama \u00e7a\u011f\u0131r\u0131\u015f\u0131 planetimiz b\u00fct\u00fcn sakinl\u0259rinin insanl\u0131q v\u0259zif\u0259sidir.<\/p>\n<p><span style=\"color: #3366ff;\"><b>Niyazi H\u018fS\u018fNOV,<br \/>\n<i>\u201cB\u0259r\u0259k\u0259t\u201d \u0130ctimai Birliyinin s\u0259dri,<br \/>\niqtisad elml\u0259ri doktoru, professor<\/i><\/b><\/span><\/p>\n<p>ZiM.Az<\/p>\n<p>.<\/p>\n<div class=\"quote\">Mu\u0259llif huquqlar\u0131 qorunur.<\/div>\n<div class=\"quote\">M\u0259lumatdan istifad\u0259 etdikd\u0259 istinad mutl\u0259qdir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><\/div>\n<div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti, M\u00fcz\u0259ff\u0259r Ali Ba\u015f Komandan \u0130lham \u018fliyevin q\u0259tiyy\u0259tli h\u0259rbi-siyasi v\u0259 diplomatik s\u0259yl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u0130kinci Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si tarixi Z\u0259f\u0259rimizl\u0259&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5804,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[199,1],"tags":[],"class_list":["post-5803","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kos-yazilar","category-xbr-xtti","wpcat-199-id","wpcat-1-id"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5803","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5803"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5803\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5807,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5803\/revisions\/5807"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/5804"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5803"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5803"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yurd.info.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5803"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}